Aleja lipowa prowadzi od bramy w górę wzgórza. Tak opisywał to miejsce ktoś, kto tu dotarł w 2013 roku — „imponująca aleja lipowa wyznaczająca główną oś cmentarza”.1 Po obu stronach rosną stare, dorodne drzewa. Na końcu alei, na wzgórzu w lesie, leży cmentarz ewangelicki rodu von Diezelsky z ceglanymi grobowcami, murami i nagrobkami.
Mierzyno leży w gminie Gniewino, w powiecie wejherowskim — majątek ziemski z dworem z 1876 roku, który przez pokolenia był gniazdem rodu von Diezelsky. Pierwszym udokumentowanym przedstawicielem rodziny był tu Jakob Ernest (1715–1788).2 Adolf (1814–1877) rozbudował majątek, Hans wzniósł dwór w 1876 roku, a ostatnim z rodu pozostał Alfred.
✦ ✦ ✦Alfred von Diezelsky ożenił się z Renate von Weiher. Był ostatnim właścicielem Mierzyna. Na początku 1945 roku front szedł od wschodu — w lutym i marcu 1945 roku Armia Czerwona zajęła Prusy Zachodnie. Domy się opróżniały. Ludzie uciekali na zachód lub czekali i tracili wszystko.
Alfred nie zdążył albo nie chciał. Znalazł się w Białogardzie — dawnym Belgardzie, mieście na Pomorzu Zachodnim — w jakimś młynie. Umarł tam dwudziestego drugiego czerwca 1945 roku.3 Z wycieńczenia, jak zapisał ktoś na forum genealogicznym, kto badał losy tej rodziny. Pochowano go w ogrodzie tego młyna.
Alfred, ostatni z rodu, nie spoczął jednak tutaj.
Zmarł w 1945 roku w Białogardzie i pochowano go w ogrodzie tamtejszego młyna.
Dwór w Mierzynie prawdopodobnie spłonął w 1945 roku.2 Na jego miejscu stoi dziś inny budynek. Cmentarz w lesie ocalał — przynajmniej w 2013 roku był jeszcze w stanie, który pozwalał go opisać jako miejsce z aleją, ceglastymi grobowcami i zachowanymi nagrobkami.
Rodzinne cmentarze szlachty wiejskiej na Pomorzu miały zazwyczaj ten sam los co dwory — gdy rodzina znikała, cmentarz zostawał bez opieki. Chłopi z okolicy wiedzieli, czyj jest, ale nie mieli nad nim władzy, a nowi osadnicy po 1945 roku mieli inne troski niż dbanie o niemieckie groby.
Aleja lipowa zachowała się do dziś. Lipy są stare i rosły już za czasów rodu von Diezelsky.
← wszystkie odcinki cyklu