Gdańsk-Wrzeszcz na przełomie XIX i XX wieku rósł szybko. Do śródmiejskich parafii luterańskich — Mariackiej, Świętojańskiej, Świętej Trójcy — dołączały nowe, bo miasto przekraczało swoje dawne granice. W 1896 roku erygowano parafię ewangelicką w Gdańsku-Wrzeszczu. Trzy lata później, 6 października 1899 roku, poświęcono jej kościół przy ulicy Jana Matejki — neogotycką budowlę z czerwonej cegły, którą parafianie nazwali Lutherkirche, kościołem imienia Lutra. Przy tej samej ulicy założono cmentarz parafialny.1
Przez pierwsze trzydzieści lat był to kościół zwykłego miejskiego wzrostu: chrzciny, śluby, pogrzeby. W październiku 1930 roku, gdy Albert Forster dopiero co przyjechał do Gdańska jako gauleiter NSDAP i nazistowska agitacja dopiero nabierała rozpędu, nowym proboszczem Lutherkirche został Kurt Walter.
✦ ✦ ✦Walter urodził się w Gdańsku i zdał maturę we Wrzeszczu, wracał więc do miejsc, które znał od dziecka. W kolejnych latach parafia Lutherkirche stała się jednym z ośrodków oporu kościelnego w Gdańsku.2
W 1933 roku Walter jako jeden z sześciu spośród siedemdziesięciu gdańskich pastorów ewangelickich przystąpił do Pfarrernotbundu. W maju 1934 roku stał się pierwszym przywódcą Rady Braci Kościoła Wyznającego Wolnego Miasta Gdańska. Z Lutherkirche wychodził co kilka tygodni Rundbrief — okólnik informujący wiernych o tym, co naprawdę dzieje się w Kościele i co władza chce zamilczeć. Jego żona Gertrud wychodziła codziennie i zostawiała egzemplarze w umówionych miejscach; raz przez pomyłkę zostawiła też egzemplarz dla policji.2
7 kwietnia 1942 roku, do Lutherkirche po raz drugi przyszło gestapo. Kurt Walter został aresztowany i wywieziony do obozu koncentracyjnego Dachau, gdzie przebywał do końca wojny. W obozie spotkał Martina Niemöllera, jednego z przywódców Kościoła Wyznającego.2
Sąsiedni pastor ze Wrzeszcza, proboszcz pobliskiej parafii, zaproponował tymczasem wiernym Waltera odprawianie nabożeństw we własnym kościele. Dzięki temu parafia Lutherkirche przetrwała wojnę mimo nieobecności swojego proboszcza.
Walter wyszedł z Dachau w 1945 roku. Do Gdańska nie wrócił — miasto leżało w gruzach, a ewangeliccy niemieccy mieszkańcy Wrzeszcza w zdecydowanej większości albo uciekli na zachód, albo zostali wypędzeni. Lutherkirche, kościół Lutra, zmieniła wezwanie i właścicieli. Działa do dziś przy ulicy Matejki jako kościół garnizonowy.1
Kurt Walter umarł 26 czerwca 1963 roku w Stuttgarcie. Na jego pogrzebie trumnę okryto gdańską flagą.
← wszystkie odcinki cyklu