Dziesięć Przykazań Bożych

Podział luterański Dekalogu idzie za Augustynem (tak samo jak rzymskokatolicki): pierwsze przykazanie obejmuje zakaz innych bogów; dziesiąte dzieli się na dwa — pożądanie domu bliźniego (9.) i pożądanie żony, sługi, własności (10.). Tradycja reformowana i prawosławna idzie za podziałem hebrajskim (zakaz obrazów jako osobne II przykazanie). Po każdym przykazaniu Luter dodaje formułę „Mamy się Boga bać i miłować, abyśmy nie...” — to klucz interpretacji.

Tekst przykazań

1. 1. Nie będziesz miał innych bogów obok mnie.

   Co to znaczy? (Luter)

   Mamy się Boga bać, miłować Go i ufać Mu nade wszystko.

2. 2. Nie będziesz brał imienia Pana Boga twego nadaremno.

   Co to znaczy? (Luter)

   Mamy się Boga bać i miłować, abyśmy w imię Jego nie przeklinali, nie przysięgali, nie czarowali, nie kłamali, nie zwodzili; ale we wszystkich potrzebach Go wzywali, modlili się, chwalili i dziękowali.

3. 3. Pamiętaj, abyś dzień święty święcił.

   Co to znaczy? (Luter)

   Mamy się Boga bać i miłować, abyśmy kazaniem i Słowem Bożym nie gardzili, ale je w czci mieli, chętnie słuchali i uczyli się go.

4. 4. Czcij ojca twego i matkę twoją, abyś długo żył i dobrze ci się powodziło na ziemi.

   Co to znaczy? (Luter)

   Mamy się Boga bać i miłować, abyśmy rodzicami i przełożonymi naszymi nie gardzili ani ich nie drażnili; lecz abyśmy ich w czci, posłudze, posłuszeństwie, miłości i poważaniu mieli.

5. 5. Nie będziesz zabijał.

   Co to znaczy? (Luter)

   Mamy się Boga bać i miłować, abyśmy bliźniego naszego na ciele nie krzywdzili ani mu cierpień nie zadawali, ale go we wszelkich potrzebach cieleśnie wspomagali.

6. 6. Nie będziesz cudzołożył.

   Co to znaczy? (Luter)

   Mamy się Boga bać i miłować, abyśmy żyli czysto i przyzwoicie w słowach i uczynkach, i abyśmy każdy swojego małżonka miłowali i czcili.

7. 7. Nie będziesz kradł.

   Co to znaczy? (Luter)

   Mamy się Boga bać i miłować, abyśmy bliźniego naszego pieniędzy ani dobra nie zabierali, ani fałszywym towarem albo handlem ich nie wyłudzali; lecz abyśmy mu pomagali jego dobra i pożytek pomnażać i chronić.

8. 8. Nie będziesz mówił przeciw bliźniemu twemu fałszywego świadectwa.

   Co to znaczy? (Luter)

   Mamy się Boga bać i miłować, abyśmy bliźniego naszego kłamliwie nie spotwarzali, nie zdradzali, nie obmawiali ani sławy mu nie obrzucali; lecz abyśmy go uniewinniali, dobrze o nim mówili i wszystko ku najlepszemu wykładali.

9. 9. Nie będziesz pożądał domu bliźniego twego.

   Co to znaczy? (Luter)

   Mamy się Boga bać i miłować, abyśmy bliźniego naszego ku spadkowi lub domowi sposobem niesprawiedliwym nie podchodzili, ani pozorem prawa ich nie przywłaszczali; lecz abyśmy mu pomagali zachować to, co ma.

10. 10. Nie będziesz pożądał żony bliźniego twego, ani sługi, ani służebnicy, ani wołu, ani osła, ani żadnej rzeczy, która jego jest.

    Co to znaczy? (Luter)

    Mamy się Boga bać i miłować, abyśmy żony, czeladzi ani bydła bliźniemu naszemu nie odbierali ani nie odwodzili; lecz abyśmy do tego zachęcali, by przy nim trwali i powinność swoją czynili.

Co Bóg mówi o tych przykazaniach? „Ja, Pan, Bóg twój, jestem Bogiem zazdrosnym, który karzę nieprawość ojców na synach do trzeciego i czwartego pokolenia tych, którzy mnie nienawidzą, a okazuję łaskę tysiącom tych, którzy mnie miłują i przestrzegają moich przykazań” (2 Mż 20,5-6).