Dziedzictwo › Katalog › Boręty
Cmentarz · powiat malborski
Boręty — cmentarz ewangelicki przy kościele z 1842 roku
niem. Barendt (evangelischer Kirchhof)
- Rodzaj
- cmentarz (ewangelicki)
- Nazwa niemiecka
- Barendt (evangelischer Kirchhof)
- Miejscowość
- Boręty, gm. Lichnowy
- Dawny powiat
- Kreis Marienburg i. Westpr. (Regierungsbezirk Danzig, Provinz Westpreußen)
- Powiat dziś
- malborski
- Po 1945
- losu nie ustalono
- Dziś
- teren przy kościele św. Katarzyny (dawny cmentarz ewangelicki)

Wokół dawnego kościoła ewangelickiego w Borętach, po niemiecku Barendt, w gminie Lichnowy, leżał cmentarz tutejszej parafii ewangelickiej. Założono go w 1847 roku, pięć lat po poświęceniu nowego kościoła. Kronika prowadzona przez pastora zapisała, że tego roku gmina w Borętach urządziła wokół nowego kościoła własny cmentarz; wcześniej ewangelicy chowali zmarłych na cmentarzu wspólnym z katolikami, przy kościele katolickim.
W 1869 roku urzędowy podręcznik rejencji gdańskiej opisywał Barendt jako wieś na prawie chełmińskim. Notował tu 31 budynków mieszkalnych i 480 mieszkańców, w tym 136 ewangelików, 338 katolików i pięciu mennonitów. Ewangelicy i katolicy należeli do miejscowych parafii; miejscowość miała własny okręg szkolny.
Wojewódzka ewidencja zabytków wymienia w Borętach dawny cmentarz ewangelicki na działkach 44, 45/4 i 46 oraz na części działki 45/2. Te działki obejmują teren wokół kościoła z lat 1841–1842, dziś rzymskokatolickiego kościoła parafialnego świętej Katarzyny. Agathon Harnoch pisał w 1890 roku, że połączona parafia Boręt, Palczewa i Lisewa miała trzy cmentarze.
Almanach parafii Prus Zachodnich z 1913 roku podaje tu 162 ewangelików, a w całej tutejszej parafii 666 dusz.
Źródła: Evangelisches Zentralarchiv in Berlin, sygn. EZA 980/6588, „Sonstige Verzeichnisse 1630–1905”, Barendt, skan 8, dostęp przez portal Archion; wojewódzka ewidencja zabytków województwa pomorskiego, wykaz dla gminy Lichnowy; A. Harnoch, „Chronik und Statistik der evangelischen Kirchen in den Provinzen Ost- und Westpreußen”, Neidenburg 1890, s. 427; Krajowa Integracja Ewidencji Gruntów (usługa ULDK GUGiK), działki 44, 45/4 i 46, obręb Boręty, odczyt 17 października 2026 roku; Topographisch-statistisches Handbuch des Regierungs-Bezirks Danzig, Danzig 1869, s. 142, pozycja 14; „Die evangelischen Kirchengemeinden in Ostpreußen und Westpreußen in den Pfarr-Almanachen von 1912 und 1913”, wyd. 2, Hamburg 2000 (Sonderschrift 59), almanach Prus Zachodnich 1913, s. 34.
Pinezka wskazuje obiekt. (ULDK GUGiK — środek działek 44, 45/4 i 46 (obręb Boręty) z ewidencji zabytków; w działce 44 stoi kościół KOS-0407)
Źródła
- Evangelisches Zentralarchiv in Berlin, EZA 980/6588, „Sonstige Verzeichnisse 1630–1905” (Barendt), skan 8 — portal Archion
- Wojewódzka ewidencja zabytków, gmina Lichnowy: d. cmentarz ewangelicki, dz. 44, 45/4, 46, cz. dz. 45/2
- A. Harnoch, „Chronik und Statistik der evangelischen Kirchen in den Provinzen Ost- und Westpreußen”, Neidenburg 1890, s. 427
- Topographisch-statistisches Handbuch des Regierungs-Bezirks Danzig, Danzig 1869, s. 142, pozycja 14
- „Die evangelischen Kirchengemeinden in Ostpreußen und Westpreußen in den Pfarr-Almanachen von 1912 und 1913”, wyd. 2, Hamburg 2000 (Sonderschrift 59), almanach Prus Zachodnich 1913, s. 34
Metryczka
- Identyfikator w atlasie
- CM-1191
- Stan weryfikacji
- sprawdzony w źródłach
- Pewność ustaleń
- wysoka