Dziedzictwo › Katalog › Budowo
Kościół · powiat słupski
Budowo — dawny kościół ewangelicki (Budow)
niem. Budow
- Rodzaj
- kościół (dawny ewangelicki)
- Nazwa niemiecka
- Budow
- Czas budowy
- XIV w.
- Miejscowość
- Budowo, gm. Dębnica Kaszubska
- Dawny powiat
- Kreis Stolp
- Po 1945
- przejęty przez katolików
- Dziś
- kościół rzymskokatolicki pw. NMP Królowej Polski
Kościół w Budowie (niem. Budow, gm. Dębnica Kaszubska) należy do najstarszych świątyń ziemi słupskiej – wzniesiono go w stylu gotyckim, na fundamencie z kamieni polnych, a kościelnie wieś przynależała do superintendentury (diecezji) bytowskiej. Mimo że Budowo spalono doszczętnie w 1550 roku, kościół ocalał; poważnie ucierpiał dopiero w czasie wojny trzydziestoletniej, a w 1815 roku strawił go pożar przeniesiony z pobliskiego gospodarstwa – odbudowaną świątynię uroczyście poświęcono ponownie 1 grudnia 1816 roku.
Patronat nad nią sprawował ród von Zitzewitz, a prawie cała ludność wsi była wyznania ewangelickiego; w 1940 roku rozległa parafia budowska liczyła 4357 wiernych z okolicznych miejscowości. Najbardziej szanowanym tutejszym duszpasterzem był ks. Georg Gotthilf Jakob Homann, duchowny i botanik, autor pierwszego, trzytomowego opracowania „Flory Pomorza” z lat 1828–1835. Wnętrze kościoła zdewastowano w 1945 roku, a po wojnie świątynię przejęli katolicy jako kościół pod wezwaniem Najświętszej Maryi Panny Królowej Polski.

Źródła
- Meyers Gazetteer — Budow Kr. Stolp
- Stolper Heimatkreise — Kirchspiel Budow (księgi metrykalne, wsie parafii)
- Astra28 — Budowo (Budow): mieszkańcy, parafia, pastorzy, losy 1945
- Denkmalprojekt — Budow (Budowo), Kreis Stolp, pomnik poległych WK1
- mojadebnica.pl — Kościół w Budowie (obecnie DNS nieaktywne)
- Jan Wild, „Ewangelickie Pomorze – miejsca i ludzie”, Informator Parafialny EA Słupsk 11/2022