Dziedzictwo › Katalog › Bytów
Cmentarz · powiat bytowski
Bytów — cmentarz poewangelicki
niem. Evangelischer Friedhof Bütow (an der Bergkirche St. Georg) [?]
- Rodzaj
- cmentarz poewangelicki
- Nazwa niemiecka
- Evangelischer Friedhof Bütow (an der Bergkirche St. Georg) [?]
- Miejscowość
- Bytów, gm. Bytów
- Dawny powiat
- Kreis Bütow
- Po 1945
- zburzony
- Dziś
- teren d. cmentarza ewangelickiego, ob. park z lapidarium
Dawny cmentarz ewangelicki Bytowa (Bütow, Kreis Bütow, RB Köslin, Pommern) na wzgórzu przy Bergkirche St. Georg. Miejsce grzebalne od 1490 (najpierw kaplica i cmentarz katolicki), po Reformacji przejęte przez ewangelików; drewniano-murowany kościół górski z lat 1675–1685 służył wiejskim ewangelickim Kaszubom, z nabożeństwami w gwarze kaszubskiej — świadectwo fenomenu luterańskich Kaszubów ziemi bytowskiej. Cmentarz rozbudowano w 1. poł. XIX w. ku dzis. ul.
Nad Borują. Miejska parafia ewangelicka miała kościół św. Elżbiety (1848–1854, po 1945 katolicki św. Katarzyny). Po 1945 nekropolia zdewastowana, w latach 80. XX w. teren zamieniono na park, Bergkirche stała się cerkwią greckokatolicką. 5 X 2018 przy ul. Slipyja/Nad Borują otwarto lapidarium z fragmentów nagrobków (napis „HIER RUHEN IN GOTT / TU SPOCZYWAJĄ W BOGU").
Źródła
- Meyers Gazetteer — Bütow (Kreis Bütow, RB Köslin, Pommern; 7839 mieszk., 2 ev. + 1 kath. Pfarrkirche)
- Bytów i historia jego nieistniejących cmentarzy (cmentarz ewangelicki, park przy Nad Borują, lapidarium 2018)
- Cerkiew Świętego Jerzego w Bytowie — dawna Bergkirche St. Georg, współrzędne, historia ewangelicka, nabożeństwa po kaszubsku
- Kościół św. Katarzyny w Bytowie — dawny ewangelicki św. Elżbiety, 1848–1854, po 1945 katolicki
- Kreis Bütow — Pommerscher Greif (przynależność, kościoły)