Dziedzictwo › Katalog › Bytów

Kościół · powiat bytowski

Bytów — kościół ewangelicki św. Elżbiety (obecnie św. Katarzyny)

niem. Bütow — Elisabethkirche (ewangelicki kościół św. Elżbiety); miasto: Bütow

Rodzaj
kościół (dawny ewangelicki)
Nazwa niemiecka
Bütow — Elisabethkirche (ewangelicki kościół św. Elżbiety); miasto: Bütow
Czas budowy
1854 — neogotyk (eklektyzm)
Miejscowość
Bytów, gm. Bytów
Dawny powiat
Kreis Bütow
Po 1945
przejęty przez katolików
Dziś
kościół rzymskokatolicki św. Katarzyny

Bytów (niem. Bütow) — miasto powiatowe Kreis Bütow, rejencja koszalińska (RB Köslin), Prowincja Pomorze. Po Reformacji ludność w większości ewangelicka (luterańska), z fenomenem Kaszubów ewangelickich. Wg Meyersa miasto miało dwa ewangelickie kościoły parafialne, jeden katolicki i synagogę. Ewangelicy wznieśli kościół św. Elżbiety (Elisabethkirche) w latach 1848–1854, poświęcony 3 grudnia 1854 — trójnawowa hala z wysoką wieżą, wzorowana na berlińskim kościele św. Mateusza F. A.

Stülera [?]. Ludność: ok. 7839 (pocz. XX w.), 10 038 w 1939 (przewaga ewangelicka). W 1945 katolicy — po utracie gotyckiego kościoła św. Katarzyny (zachowana wieża, dziś oddział Muzeum Zachodniokaszubskiego) — przejęli Elisabethkirche; poświęcenie 24 czerwca 1945 jako kościół św. Katarzyny Aleksandryjskiej i św. Jana Chrzciciela (diecezja pelplińska). Dziś czynny, zabytek; dzwony 1820–1821 z fundacji Fryderyka Wilhelma III.

Położenie: 54,1695° N, 17,4890° E — Kaszuby centralne Pokaż w atlasie →
⚠ Lokalizacja przybliżona — punkt wskazuje okolicę (miejscowość), nie dokładne miejsce obiektu. Do weryfikacji w terenie.

Źródła

  1. Meyers Gazetteer — Bütow (Kreisstadt, RB Köslin): 2 ewang. kościoły paraf., 1 katol., synagoga, ~7839 mieszk.
  2. Zabytek.pl — kościół ewangelicki pw. św. Elżbiety, ob. rzym.-kat. par. pw. św. Katarzyny Aleksandryjskiej
  3. Wikipedia — Kościół św. Katarzyny Aleksandryjskiej i św. Jana Chrzciciela w Bytowie (dawna Elisabethkirche, 1848–1854, poświęcenie 24.06.1945)
  4. Magazyn Kaszuby — Bytów, kościół św. Katarzyny z XIX w. (Stüler, wzór berliński św. Mateusza; gotycka wieża św. Katarzyny)
  5. Geschichte Bütow (steffanbruns.de) — przewaga ewangelicka, Elisabethkirche 1848/1854, 150-lecie poświęcenia 3.12.1854
  6. de.wikipedia — Kreis Bütow (RB Köslin, Prowincja Pomorze, 1846–1945)
  7. Kreis Bütow Church Records (genealoger.com) — ewangelickie parafie Kreis Bütow
Opis powstał z kwerendy źródłowej dla atlasu dziedzictwa ewangelickiego Pomorza. Zawiera wyłącznie fakty potwierdzone w wymienionych źródłach; szczegóły niepewne oznaczono [?]. Uwagi i sprostowania: lukasz@plexisystem.pl.