Dziedzictwo › Katalog › Choczewo

Cmentarz · powiat wejherowski

Choczewo — grób rodziny von Diezelsky (ewangelicki)

niem. Chottschow (od 1937/38 Gotendorf)

Rodzaj
cmentarz (ewangelicki)
Nazwa niemiecka
Chottschow (od 1937/38 Gotendorf)
Miejscowość
Choczewo
Dawny powiat
Kreis Lauenburg i. Pomm. (Regierungsbezirk Köslin, Provinz Pommern)
Powiat dziś
wejherowski
Po 1945
pozostał cmentarzem
Dziś
grób rodzinny w lesie, upamiętniony krzyżem z tabliczkami

Grób dawnych właścicieli Choczewa, rodziny von Diezelsky, leży w lesie, na wysokim wzniesieniu — według opisu z oględzin około dwóch kilometrów od wsi, a w linii prostej niespełna kilometr na wschód-południowy wschód od kościoła. Według miejscowego przekazu miejsce wybrano tak, by zmarli mogli spoglądać na swoją posiadłość.

Choczewo — po niemiecku Chottschow — własnego kościoła ewangelickiego nie miało; cmentarz wsi leży za dzisiejszym kościołem. W 1784 roku Choczewo leżało trzy mile na północ-północny wschód od Lęborka, nad jeziorem noszącym nazwę wsi; do wsi należała połowa jeziora. Obok folwarku mieszkali trzej gospodarze, sześciu zagrodników i nauczyciel; była kuźnia i karczma — razem 41 dymów — a wokół rósł las bukowy, dębowy i sosnowy.

Wieś należała do parafii w Osiekach Lęborskich (Ossecken). Diezelscy mieli trzy części Choczewa od 1742 roku, a od 1786 roku całość; w 1912 roku Franz Schultz wymienia jako właściciela, od 1898 roku, kapitana Georga von Diezelsky.

Na drewnianym krzyżu wiszą trzy współczesne tabliczki z polskim „Ś.P.” i „Spoczywaj w pokoju”: Marie-Else von Diezelsky z domu hrabiny Keyserlingk, urodzonej 8 marca 1890 i zmarłej 26 maja 1939 roku, Georga von Diezelsky, urodzonego 21 stycznia 1873 i zmarłego 2 lutego 1944 roku, oraz Ernsta-Oscara von Diezelsky, urodzonego 11 czerwca 1924 i zmarłego 16 lipca 1944 roku. Obok krzyża leży omszały kamienny blok.

Źródła: F. Schultz, „Geschichte des Kreises Lauenburg in Pommern”, Lauenburg i. Pom. 1912, s. 345–346; oględziny terenowe i fotografie Dominiki Gzowskiej, 1 października 2026 roku; położenie wskazane przez nią na mapie w październiku 2026 roku; L. W. Brüggemann, „Ausführliche Beschreibung des gegenwärtigen Zustandes des Königl. Preußischen Herzogthums Vor- und Hinterpommern”, t. II cz. 2, Stettin 1784, s. 1068.

Fotografie

Grób rodziny von Diezelsky w lesie pod Choczewem: krzyż z trzema tabliczkami i kamienny blok.
Grób rodziny von Diezelsky w lesie pod Choczewem: krzyż z trzema tabliczkami i kamienny blok. · fot. Dominika Gzowska, 1.10.2026
Tabliczki Marie-Else, Georga i Ernsta-Oscara von Diezelsky.
Tabliczki Marie-Else, Georga i Ernsta-Oscara von Diezelsky. · fot. Dominika Gzowska, 1.10.2026
Omszały kamienny blok obok krzyża.
Omszały kamienny blok obok krzyża. · fot. Dominika Gzowska, 1.10.2026
Położenie: 54,7350° N, 17,8989° E Pokaż w atlasie →

Pinezka wskazana przez dokumentalistę cmentarzy albo sprawdzona na miejscu. (punkt wskazany na mapie przez Dominikę Gzowską po oględzinach z 1 października 2026 roku)

Źródła

  1. F. Schultz, „Geschichte des Kreises Lauenburg in Pommern”, Lauenburg i. Pom. 1912
  2. Oględziny terenowe i fotografie Dominiki Gzowskiej, 1–2 października 2026
  3. L. W. Brüggemann, „Ausführliche Beschreibung des gegenwärtigen Zustandes des Königl. Preußischen Herzogthums Vor- und Hinterpommern”, t. II cz. 2, Stettin 1784, s. 1068

Metryczka

Identyfikator w atlasie
CM-1182
Stan weryfikacji
sprawdzony w źródłach
Pewność ustaleń
średnia
Opis powstał z kwerendy źródłowej dla atlasu dziedzictwa ewangelickiego Pomorza. Zawiera wyłącznie fakty potwierdzone w wymienionych źródłach; szczegóły niepewne oznaczono [?]. Uwagi i sprostowania: lukasz@plexisystem.pl.