Dziedzictwo › Katalog › Darnowo
Cmentarz · powiat słupski
Darnowo — cmentarz ewangelicki
niem. Börnen
- Rodzaj
- cmentarz poewangelicki
- Nazwa niemiecka
- Börnen
- Miejscowość
- Darnowo, gm. Kępice
- Dawny powiat
- Kreis Rummelsburg (Regierungsbezirk Köslin, Provinz Pommern)
- Powiat dziś
- słupski
- Parafia ewangelicka
- Kirchspiel Treten (dziś Trzebielino), Kirchenkreis Schlawe, Kirchenprovinz Pommern
- Po 1945
- cmentarz zlikwidowany
- Dziś
- teren zalesiony; po cmentarzu nie ma śladu

Cmentarz ewangelicki w Darnowie (do 1945 roku Börnen) leżał przy szosie do Broczyny, wśród pól uprawnych i łąk. Monografia dawnych cmentarzy powiatu słupskiego opisuje go jako założenie na planie prostokąta, z budynkiem kaplicy usytuowanym centralnie przy północnej granicy, od strony drogi. Dziś nie ma po nim śladu: teren zalesiono, kaplica i pomniki nagrobne zniknęły, starodrzew usunięto. W latach osiemdziesiątych XX wieku, przy pracach ewidencyjnych prowadzonych na zlecenie słupskiego Biura Badań i Dokumentacji Zabytków, natrafiono tu na kamienny krzyż z fragmentami inskrypcji ułożonej z przestrzennych żeliwnych liter. Monografia nazywa to rzadkością: większość takich napisów wtedy nie istniała.
Wieś leżała w dawnym powiecie miasteckim, w rejencji koszalińskiej i prowincji Pomorze, i wchodziła w skład lenna rodu Zitzewitz. W 1818 roku mieszkało tu 48 osób, w latach 1910–1925 od około 190 do 204. Mieszkańcy byli w większości ewangelikami i należeli do parafii ewangelickiej w Dretyniu, po niemiecku Treten; nieliczni katolicy — do parafii w Miastku. Spis powszechny z 2 grudnia 1895 roku wykazał tu 245 ewangelików. W Dretyniu mieściły się także urząd stanu cywilnego i siedziba okręgu administracyjnego, któremu wieś podlegała. Własnego kościoła Darnowo nie miało.
Na początku marca 1945 roku miejscowość zajęła Armia Czerwona; ludność niemiecką wysiedlono, a wieś przeszła do Polski.
Według opisu Pomorza Ludwiga Wilhelma Brüggemanna z 1784 roku Darnowo, po niemiecku Börnen — wieś chłopska należąca do majątku Broczyna — było przypisane do kościoła w Broczynie (Brotzen), filii Dretynia, w synodzie sławieńskim.
Źródła: L. W. Brüggemann, „Ausführliche Beschreibung des gegenwärtigen Zustandes des Königl. Preußischen Herzogthums Vor- und Hinter-Pommern”, cz. II, t. 2, Stettin 1784, s. 786; Ewidencja cmentarzy Pomorza (Białe Karty konserwatorskie); Gmina Kępice — Cmentarze ewangelickie w powiecie słupskim; K. Mazurkiewicz-Palacz, „Dawne cmentarze w powiecie słupskim”, 2013, s. 102 (hasło Darnowo); pruski spis powszechny z 2 grudnia 1895 roku.
Pinezka wskazuje obiekt. (mapa topograficzna 1:25 000, arkusz Meßtischblatt 529 : Brotzen, 1932 (SLUB 10005502), wydanie Brotzen. - Hrsg. 1877, Nachtr. 1919. - 1:25000. - [Berlin]: Reichsamt für Landesaufnahme, 1932. - 1 Kt. (znak cmentarza))
Źródła
- Ewidencja cmentarzy Pomorza (Białe Karty konserwatorskie)
- Gmina Kępice — Cmentarze ewangelickie w powiecie słupskim
- K. Mazurkiewicz-Palacz, „Dawne cmentarze w powiecie słupskim”, 2013
- L. W. Brüggemann, „Ausführliche Beschreibung des gegenwärtigen Zustandes des Königl. Preußischen Herzogthums Vor- und Hinter-Pommern”, cz. II, t. 2, Stettin 1784, s. 786
- Program Opieki nad Zabytkami dla Gminy Kępice na lata 2022–2025, uchwała nr XXX/325/2021 Rady Miejskiej w Kępicach z dnia 23 grudnia 2021 r., Dz. Urz. Woj. Pom. 2022, poz. 201, s. 40, 47
Metryczka
- Identyfikator w atlasie
- CM-0566
- Stan weryfikacji
- sprawdzony w źródłach
- Pewność ustaleń
- wysoka