Dziedzictwo › Katalog › Drążkowo

Cmentarz · powiat bytowski

Drążkowo — cmentarz ewangelicki

niem. Neuhof (kaszb. Nowi Dwór)

Rodzaj
cmentarz poewangelicki
Nazwa niemiecka
Neuhof (kaszb. Nowi Dwór)
Miejscowość
Drążkowo, gm. Czarna Dąbrówka
Dawny powiat
Landkreis Stolp, Regierungsbezirk Köslin, Prowincja Pomorze (nie Kreis Bütow)
Powiat dziś
bytowski
Parafia ewangelicka
Kirchspiel Mickrow (Mikorowo), Kirchenkreis Stolp-Altstadt, Kościół Unii Staropruskiej, prowincja kościelna Pomorze
Po 1945
pozostał cmentarzem
Dziś
cmentarz ewangelicki ujęty w wojewódzkiej ewidencji zabytków
Wycinek niemieckiej mapy topograficznej 1:25 000
Kółko wskazuje położenie obiektu. Niemiecka mapa topograficzna 1:25 000 z lat około 1900–1940 (Messtischblatt; Mapster / Archiwum Map WIG).

Cmentarz ewangelicki w Drążkowie, w gminie Czarna Dąbrówka, figuruje w wykazie wojewódzkiej ewidencji zabytków. Własnego kościoła ani kaplicy w osadzie nie było.

Drążkowo, po niemiecku Neuhof, po kaszubsku Nowi Dwór, to drobna kaszubska osada przy dawnej drodze pocztowej z Mikorowa do Łupawy. Przed 1945 rokiem należała do powiatu słupskiego (Landkreis Stolp) w rejencji koszalińskiej, choć dziś leży w bytowskim. Jej dzieje wiążą się z dobrami w Karwnie (Karwen): według monografii Pagela folwark Neuhof należał do tej części dóbr, która wraz z zagrodą Schmiedehof, karczmą Heidekrug i kuźnią przypadła Hansowi von Wobeserowi. W opisie Karwna z około 1784 roku Brüggemann wymienia folwark Neuhof wśród przynależności jednej z części tych dóbr, którą podpułkownik Hans von Wobeser sprzedał na mocy ugody z 21 grudnia 1730 roku porucznikowi Lorenzowi Felixowi von Massowowi.

Po 1945 roku osada otrzymała dzisiejszą nazwę.

Ludność Karwna i jego osad była ewangelicka — w 1925 roku mieszkało w Karwnie trzech katolików. Należała do parafii w Mikorowie (Mickrow), w okręgu kościelnym Słupsk-Stare Miasto Kościoła unii staropruskiej; parafia liczyła w 1940 roku 2499 wiernych.

Karta cmentarza z 30 maja 2008 roku opisuje go słowami: „Teren zdewastowany z pozostałościami ogrodzenia z ciosów kamiennych od strony drogi”. Cmentarz o powierzchni około 33 arów leżał pomiędzy Wargowem a Drążkowem, w odległości około 700 metrów od Wargowa, po zachodniej stronie drogi. W 2008 roku jego granice były zatarte. Zachowało się 12 wolno stojących nagrobków, najstarszy z 1938 roku — kamienny krzyż Karla Wiedenhafta. W starodrzewie, złożonym z dębów, buków, lipy i modrzewia, część drzew wycięto.

Źródła: K.-H. Pagel, „Der Landkreis Stolp in Pommern”, Lubeka 1989, s. 594–596 (hasło Karwen) i 734–735 (hasło Mickrow); L. W. Brüggemann, „Ausführliche Beschreibung des gegenwärtigen Zustandes des Königl. Preußischen Herzogthums Vor- und Hinterpommern”, t. II cz. 2, Stettin 1784, s. 949; Ewidencja cmentarzy Pomorza (Białe Karty konserwatorskie); Program opieki nad zabytkami powiatu bytowskiego na lata 2017–2020 (uchwała Rady Powiatu Bytowskiego nr XXIX/229/2017), s. 41, wykaz wojewódzkiej ewidencji zabytków, gmina Czarna Dąbrówka, pozycja 11; karta cmentarza w Drążkowie, oprac. M. Palacz, 2008 (Narodowy Instytut Dziedzictwa, serwis zabytek.pl).

Położenie: 54,4137° N, 17,5488° E — pomorskie Pokaż w atlasie →

Pinezka wskazana przez dokumentalistę cmentarzy albo sprawdzona na miejscu. (M. Drzewiecki — położenie wskazane przez autora opracowania „Cmentarze Ziemi Lęborskiej”)

Źródła

  1. Ewidencja cmentarzy Pomorza (Białe Karty konserwatorskie)
  2. Program opieki nad zabytkami powiatu bytowskiego na lata 2017–2020 (uchwała Rady Powiatu Bytowskiego nr XXIX/229/2017)
  3. L. W. Brüggemann, „Ausführliche Beschreibung des gegenwärtigen Zustandes des Königl. Preußischen Herzogthums Vor- und Hinterpommern”, t. II cz. 2, Stettin 1784, s. 949

Metryczka

Identyfikator w atlasie
CM-0810
Stan weryfikacji
do dalszego sprawdzenia w źródłach
Pewność ustaleń
wysoka
Opis powstał z kwerendy źródłowej dla atlasu dziedzictwa ewangelickiego Pomorza. Zawiera wyłącznie fakty potwierdzone w wymienionych źródłach; szczegóły niepewne oznaczono [?]. Uwagi i sprostowania: lukasz@plexisystem.pl.