DziedzictwoKatalog › Gdańsk

Kościół · powiat

Gdańsk — dawny kościół ewangelicki

niem. St. Bartholomäi (Bartholomäuskirche)

Rodzaj
kościół (dawny ewangelicki)
Nazwa niemiecka
St. Bartholomäi (Bartholomäuskirche)
Czas budowy
1772 — gotyk ceglany (Backsteingotik)
Miejscowość
Gdańsk
Dawny powiat
Danzig
Parafia ewangelicka
samodzielna luterańska parafia miejska St. Bartholomäi (Kirchspiel St. Bartholomäi), Stare Miasto, do 1945
Po 1945
przejęty przez inne wyznanie
Dziś
cerkiew greckokatolicka (konkatedra)

Gotycki kościół na gdańskim Starym Mieście, którego początki sięgają lat 80. XV w. Pierwotnie rzymskokatolicki, w 1524 r. — w toku Reformacji, gdy Gdańsk był autonomicznym miastem Rzeczypospolitej — przejęty przez luteran i odtąd nieprzerwanie był ewangelickim (luterańskim) kościołem parafialnym aż do zniszczeń wojennych 1945 r. Zorganizowaną służbę duchowną odnotowuje się od 1566 r. Wieżę dobudowano w latach 1591–1600, barokowy portal powstał w 1647 r. Po 1945 r.

świątynię odbudowano i przekazano Kościołowi rzymskokatolickiemu — do 1990 r. użytkowali ją jezuici (hełm wieży zrekonstruowano w 1982 r.). 3 lipca 1997 r. abp Tadeusz Gocłowski przekazał kościół gminie greckokatolickiej; od 31 stycznia 2001 r. pełni funkcję konkatedry, dziś w eparchii olsztyńsko-gdańskiej. Wnętrze zdobi ikonostas. Obiekt ma wyraźną, wielowiekową warstwę ewangelicką.

Położenie: 54,3571° N, 18,6506° E — rejencja gdańska Pokaż w atlasie →

Źródła

  1. Konkatedra św. Bartłomieja i Opieki Najświętszej Bogurodzicy w Gdańsku — Wikipedia (pl)
  2. Bartholomäuskirche (Danzig) — Wikipedia (de)
  3. Kościół św. Bartłomieja i Opieki Najświętszej Bogurodzicy — Encyklopedia Gdańska (Gedanopedia)
  4. Kościół św. Bartłomieja — Gdańsk (wielokulturowa tożsamość miasta)
  5. Die evangelische Kirche zu St. Bartholomäi in Danzig — Pomorska Biblioteka Cyfrowa
  6. Danzig — źródła metrykalne (Kirchenbücher) — westpreussen.de
Opis powstał z kwerendy źródłowej dla atlasu dziedzictwa ewangelickiego Pomorza. Zawiera wyłącznie fakty potwierdzone w wymienionych źródłach; szczegóły niepewne oznaczono [?]. Uwagi i sprostowania: lukasz@plexisystem.pl.