Dziedzictwo › Katalog › Kluki
Cmentarz · powiat słupski
Kluki — cmentarz poewangelicki
niem. Klucken
- Rodzaj
- cmentarz poewangelicki
- Nazwa niemiecka
- Klucken
- Miejscowość
- Kluki, gm. Smołdzino
- Dawny powiat
- Kreis Stolp
- Po 1945
- zachowany jako ewangelicki
- Dziś
- cmentarz słowiński (zachowany relikt)
Kluki (niem. Klucken) leżały w Kreis Stolp (rejencja koszalińska, prowincja Pomorze), nad jeziorem Łebsko. Wieś należała do ewangelickiej parafii Schmolsin (Smołdzino) w okręgu kościelnym Stolp-Altstadt; własnego kościoła nie miała — funkcjonował tu jedynie cmentarz. To ostatnie miejsce, gdzie mówiono wymarłym słowińskim dialektem pomorskim, a mieszkańcy — luterańscy Słowińcy — stanowili słowiańską, ewangelicką grupę etniczną znad Łebska i Gardna. Cmentarz założono w końcu XVIII w. [?]; zachowało się na nim ok.
145 nagrobków, głównie z pierwszych dekad XX w. W 1939 r. wieś liczyła 660 mieszkańców. Zajęta przez Armię Czerwoną 9 marca 1945 r. bez walk; ludność częściowo wysiedlono. Cmentarz zamknięto dla pochówków w 1980 r., w 1991 wpisano do rejestru zabytków i włączono do Muzeum Wsi Słowińskiej — dziś jedyny zachowany cmentarz słowiński.
Źródła
- Kluki (Smołdzino) — de.wikipedia (Kreis Stolp, Kirchspiel Schmolsin, ludność 1939, losy 1945, Słowińcy)
- Klucken — Stolper Heimatkreise e.V. (stolp.de, kontekst wsi, kolej, Słowińcy)
- Friedhof in Klucken — Pommerscher Greif e.V. (cmentarz słowiński, spis nagrobków 2007, muzeum)
- Cmentarz ewangelicki w Klukach — pomorskie.travel (założenie XVIII w., 145 obiektów, zamknięcie 1980, zabytek 1991)
- Słowińcy — Reformacja Pomorze (luterańscy Słowińcy nad Łebskiem i Gardnem)