Dziedzictwo › Katalog › Łęcze

Kościół · powiat elbląski

Łęcze — dawny kościół ewangelicki (ob. Najświętszego Serca Jezusa)

niem. Lenzen (evangelische Kirche)

Rodzaj
kościół (dawny ewangelicki)
Nazwa niemiecka
Lenzen (evangelische Kirche)
Czas budowy
1746, 1881 (rejestr zabytków)
Miejscowość
Łęcze, gm. Tolkmicko
Dawny powiat
Landkreis Elbing (Regierungsbezirk Danzig, Provinz Westpreußen)
Powiat dziś
elbląski
Po 1945
przejęty przez katolików
Dziś
kościół rzymskokatolicki Najświętszego Serca Jezusa

Kościół w Łęczu, po niemiecku Lenzen, w gminie Tolkmicko w powiecie elbląskim, był do 1945 roku ewangelickim kościołem parafialnym. Urzędowy spis miejscowości rejencji gdańskiej z 1820 roku notuje przy wsi Lenzen w powiecie elbląskim jeden kościół luterański, a przy sąsiednim Próchniku (Dörbeck) luterański kościół filialny, którego kościołem macierzystym było Łęcze.

Almanach parafii Prus Zachodnich z 1913 roku wymienia gminę kościelną Łęcze, liczącą 1802 dusze, pod patronatem królewskim. Pastor Hermann Graudenz, urzędujący w Łęczu od 1894 roku, obsługiwał także gminy kościelne w Próchniku i w Tolkmicku.

Rejestr zabytków województwa warmińsko-mazurskiego notuje w Łęczu kościół filialny pod wezwaniem Najświętszego Serca Jezusa, z datami 1746 i 1881, wpisany pod numerem 410 z 14 października 1971 roku. Według Roberta Ziemiańskiego o przejęcie zniszczonego kościoła ewangelickiego w Łęczu zabiegały po wojnie władze gminne i administrator parafii, ksiądz E. Pieczykolano; 18 lutego 1946 roku Tymczasowy Zarząd Państwowy przekazał kościół w użytkowanie Kościołowi katolickiemu.

Źródła: „Uebersicht der Bestandtheile und Verzeichniss aller Ortschaften des Danziger Regierungs-Bezirkes”, Danzig 1820, s. 14–15, nr 112; „Die evangelischen Kirchengemeinden in Ostpreußen und Westpreußen in den Pfarr-Almanachen von 1912 und 1913”, wyd. 2, Hamburg 2000 (Sonderschrift 59), almanach Prus Zachodnich 1913, s. 29; rejestr zabytków nieruchomych województwa warmińsko-mazurskiego, Narodowy Instytut Dziedzictwa, stan na 30 czerwca 2026 roku, s. 43 (Łęcze, kościół filialny, numer 410 z 14 października 1971 roku); R. Ziemiański, „Duszpasterstwo protestanckie na terenach obecnej diecezji elbląskiej w latach 1945–1999”, „Studia Elbląskie” 2, 2000, s. 191.

Położenie: 54,2701° N, 19,4688° E Pokaż w atlasie →

Pinezka wskazuje obiekt. (OpenStreetMap way/708240539 „Kościół parafialny pw. Najświętszego Serca Jezusowego”, środek obrysu wg karty kandydata z 11.11.2026; kontrola: wezwanie zgodne z rejestrem NID (nr 410), jedyny kościół we wsi)

Źródła

  1. „Uebersicht der Bestandtheile und Verzeichniss aller Ortschaften des Danziger Regierungs-Bezirkes”, Danzig 1820, s. 14–15, nr 112
  2. „Die evangelischen Kirchengemeinden in Ostpreußen und Westpreußen in den Pfarr-Almanachen von 1912 und 1913”, wyd. 2, Hamburg 2000 (Sonderschrift 59), almanach Prus Zachodnich 1913, s. 29
  3. rejestr zabytków nieruchomych województwa warmińsko-mazurskiego, Narodowy Instytut Dziedzictwa, stan na 30 czerwca 2026 roku (Łęcze, nr 410)
  4. R. Ziemiański, „Duszpasterstwo protestanckie na terenach obecnej diecezji elbląskiej w latach 1945–1999”, „Studia Elbląskie” 2, 2000, s. 191

Metryczka

Identyfikator w atlasie
KOS-0582
Stan weryfikacji
sprawdzony w źródłach
Pewność ustaleń
wysoka
Opis powstał z kwerendy źródłowej dla atlasu dziedzictwa ewangelickiego Pomorza. Zawiera wyłącznie fakty potwierdzone w wymienionych źródłach; szczegóły niepewne oznaczono [?]. Uwagi i sprostowania: lukasz@plexisystem.pl.