Dziedzictwo › Katalog › Lepno

Cmentarz · powiat elbląski

Lepno — cmentarz ewangelicki

niem. Löpen

Rodzaj
cmentarz (ewangelicki)
Nazwa niemiecka
Löpen
Miejscowość
Lepno, gm. Rychliki
Dawny powiat
Kreis Mohrungen (Regierungsbezirk Königsberg, Provinz Ostpreußen)
Powiat dziś
elbląski
Po 1945
pozostał cmentarzem
Wycinek niemieckiej mapy topograficznej 1:25 000
Kółko wskazuje położenie obiektu. Niemiecka mapa topograficzna 1:25 000 z lat około 1900–1940 (Messtischblatt; Mapster / Archiwum Map WIG).

Lepno, po niemiecku Löpen, leży w gminie Rychliki. Wieś pojawia się w dokumentach w 1350 roku jako osada pruska na dziesięciu włókach, pod pierwotną nazwą Lepen. W 1785 roku wieś liczyła dziewięć dymów. W 1858 roku mieszkało w niej 261 osób w 25 gospodarstwach, a w latach 1937–1939 — 248. Do dziś przetrwał niszczejący ceglany wiatrak z połowy XIX wieku, z obrotową drewnianą wieżą; jego ostatnim właścicielem był Gustav Ritzki.

Przed 1945 rokiem Lepno należało do prowincji Prusy Wschodnie i do powiatu morąskiego (Kreis Mohrungen) — tak podają encyklopedia Warmii i Mazur, opracowania niemieckie powołujące się na wykaz obwodów urzędowych oraz leksykon Meyersa. Od 1874 roku wieś leżała w obwodzie urzędowym Sassen. Ewangelicy z Lepna mieli według tych samych opracowań należeć do parafii w Jarnołtowie (Groß Arnsdorf), w okręgu superintendentury w Zalewie i diecezji morąskiej Kościoła Unii Staropruskiej.

Cmentarz założono w 1870 roku, przy drodze z Lepna do Drulit. Wpisano go do rejestru zabytków pod numerem A-4528, decyzją z 26 czerwca 2009 roku.

Na cmentarzu stoi pomnik poległych w pierwszej wojnie światowej: kamienny cokół z gzymsem i pilastrami, na licu płycina z datami 1914 i 1918 rozdzielonymi krzyżem żelaznym, a pod nią wykuta lista nazwisk. Pomnik znajduje się pod starym drzewem, wśród wysokiej trawy, a na jego podstawie stoją znicze.

Almanach parafii Prus Wschodnich z 1912 roku zalicza tę miejscowość do parafii Groß Arnsdorf, liczącej 2400 dusz.

Źródła: rejestr zabytków nieruchomych województwa warmińsko-mazurskiego, Narodowy Instytut Dziedzictwa, stan na 30 czerwca 2026 roku; encyklopedia Warmii i Mazur (encyklopedia.warmia.mazury.pl), hasło „Lepno”; dokumentacja fotograficzna cmentarza z 16 sierpnia 2014 roku w zbiorach Wikimedia Commons; Meyers Orts- und Verkehrs-Lexikon des Deutschen Reichs, t. 2, s. 95, hasło „Löpen”; „Die evangelischen Kirchengemeinden in Ostpreußen und Westpreußen in den Pfarr-Almanachen von 1912 und 1913”, wyd. 2, Hamburg 2000 (Sonderschrift 59), almanach Prus Wschodnich 1912, s. 30.

Położenie: 53,9612° N, 19,6096° E Pokaż w atlasie →

Pinezka wskazuje obiekt. (rejestr zabytków / Wiki Lubi Zabytki, ID NID 727831; OSM way 301714288 (christian/evangelical) potwierdza)

Źródła

  1. pl.wikipedia.org
  2. encyklopedia.warmia.mazury.pl
  3. Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, Warszawa 1880–1902
  4. „Die evangelischen Kirchengemeinden in Ostpreußen und Westpreußen in den Pfarr-Almanachen von 1912 und 1913”, wyd. 2, Hamburg 2000 (Sonderschrift 59), almanach Prus Wschodnich 1912, s. 30

Metryczka

Identyfikator w atlasie
CM-1049
Stan weryfikacji
sprawdzony w źródłach
Opis powstał z kwerendy źródłowej dla atlasu dziedzictwa ewangelickiego Pomorza. Zawiera wyłącznie fakty potwierdzone w wymienionych źródłach; szczegóły niepewne oznaczono [?]. Uwagi i sprostowania: lukasz@plexisystem.pl.