Dziedzictwo › Katalog › Lublewo Lęborskie
Cmentarz · powiat wejherowski
Lublewo Lęborskie — cmentarz ewangelicki
niem. Groß Lüblow
- Rodzaj
- cmentarz poewangelicki
- Nazwa niemiecka
- Groß Lüblow
- Miejscowość
- Lublewo Lęborskie, gm. Choczewo
- Dawny powiat
- Kreis Lauenburg i. Pomm. (Regierungsbezirk Köslin, Provinz Pommern)
- Powiat dziś
- wejherowski
- Parafia ewangelicka
- Ossecken (Osieki Lęborskie)
- Po 1945
- nieczynny

Po ewangelickiej wspólnocie w Lublewie Lęborskim pozostał wiejski cmentarz, który karta ewidencyjna datuje na drugą połowę XIX wieku. Własnego kościoła ewangelickiego Lublewo nie miało. Cmentarz jest dziś nieczynny i zarośnięty.
Lublewo leżało trzy i ćwierć mili na północ-północny wschód od Lęborka, przy granicy z Prusami Zachodnimi; było tu kilka stawów.
Lublewo Lęborskie — w źródłach z 1348 roku Grosse Lüblow — było wsią z majątkiem rycerskim (Dorf und Rittergut) w powiecie lęborskim (Kreis Lauenburg), w rejencji koszalińskiej i prowincji Pomorze. Franz Schultz opisał je w 1912 roku jako obwód dworski o powierzchni 526 hektarów ze 149 mieszkańcami, w okręgu urzędowym Osieki (Ossecken). Schultz przytacza starsze formy nazwy: Lubelaw, Große Lubbelaw, Groß Lubbelou. Najstarsza wiadomość pochodzi z orzeczenia sądu ziemskiego lęborsko-puckiego z 24 czerwca 1348 roku, w którym dwaj właściciele wsi, Daneke i Matzke, przyjęli karę za zabójstwo. Lustracja z 1437 roku wymienia Groß Lüblow jako kaszubskie dobra panowskie obłożone daniną w naturze; jako kaszubskie dobra panowskie, z dwoma łanami, notuje w tym samym roku także sąsiednie Klein Lüblow, czyli Lublewko.
W dawnych spisach rozróżniono dwie miejscowości: Lübtow, czyli nadmorskie Lubiatowo, oraz Groß i Klein Lüblow, czyli Lublewo i Lublewko. Wizytacja z 1658 roku wylicza w jednej parafii osobno „Lubbetow” i osobno „groß undt Klein Lubbelow”, a Schultz w tabeli nazw stawia obok siebie Lüblow — Lublewo (1398) i Lübtow — Lubiatowo (1437).
Od 1568 roku, kiedy rodzina von Mach otrzymała przywilej lenny, aż do 1847 roku wieś pozostawała w jej rękach, choć nigdy nie w całości: obok Machów siedzieli tu Jadomkowie (1575–1601), Bronnecke zwani też Bromke, długo rodzina von Lübtow, przejściowo Rostkowie i Roepkowie. W 1784 roku dobra składały się z pięciu folwarków i dwóch zagród, razem dwunastu palenisk. Po Machach gospodarzyli kolejno Niedlich (1847), Piepkorn (1854), rentier Böhme (1857) i Hermann Eckhoff (1873).
Mieszkańcy, w większości ewangelicy, należeli do parafii (Kirchspiel) w Osiekach Lęborskich (Ossecken); wizytacja z 1658 roku wymienia Lublewo wśród wsi tej parafii. W Osiekach mieścił się urząd stanu cywilnego, a katolicy podlegali parafii w Lęborku. Spis powszechny z 2 grudnia 1895 roku zapisał w Groß Lüblow 140 ewangelików, bez katolików.
Po 1945 roku miejscowość przeszła do Polski i otrzymała nazwę Lublewo Lęborskie. Dziś jest sołectwem w gminie Choczewo, w powiecie wejherowskim.
Źródła: Ewidencja cmentarzy Pomorza (Białe Karty konserwatorskie); Cmentarze ewangelickie Nordow (ciekocinko.pl, kulturawlesie.pl); F. Schultz, „Geschichte des Kreises Lauenburg in Pommern”, Lauenburg i. Pom. 1912, s. 27 i 390–391; Gemeindelexikon für die Provinz Pommern, spis powszechny z 2 grudnia 1895 roku, powiat Lauenburg i. Pomm., strona 191, pozycja 92; L. W. Brüggemann, „Ausführliche Beschreibung des gegenwärtigen Zustandes des Königl. Preußischen Herzogthums Vor- und Hinterpommern”, t. II cz. 2, Stettin 1784, s. 1074.
Pinezka wskazana przez dokumentalistę cmentarzy albo sprawdzona na miejscu. (M. Drzewiecki — punkt „Lublewo” w jego zbiorze położeń cmentarzy)
Źródła
- Ewidencja cmentarzy Pomorza (Białe Karty konserwatorskie)
- Cmentarze ewangelickie Nordow (ciekocinko.pl, kulturawlesie.pl)
- F. Schultz, Geschichte des Kreises Lauenburg in Pommern (1912)
- L. W. Brüggemann, „Ausführliche Beschreibung des gegenwärtigen Zustandes des Königl. Preußischen Herzogthums Vor- und Hinterpommern”, t. II cz. 2, Stettin 1784, s. 1074
Metryczka
- Identyfikator w atlasie
- CM-0073
- Stan weryfikacji
- sprawdzony w źródłach
- Pewność ustaleń
- wysoka