Dziedzictwo › Katalog › Małe Czarniewo

Cmentarz · powiat gdański

Małe Czarniewo — cmentarz ewangelicki

Rodzaj
cmentarz (ewangelicki)
Miejscowość
Małe Czarniewo, gm. Trąbki Wielkie
Dawny powiat
Kreis Danziger Höhe (Regierungsbezirk Danzig, Provinz Westpreußen)
Powiat dziś
gdański
Po 1945
pozostał cmentarzem
Dziś
nieczynny cmentarz poewangelicki
Wycinek niemieckiej mapy topograficznej 1:25 000
Okolica na dawnej mapie — położenie samego obiektu jest przybliżone. Niemiecka mapa topograficzna 1:25 000 z lat około 1900–1940 (Messtischblatt; Mapster / Archiwum Map WIG).

Cmentarz ewangelicki leży na części działki 38/7 w obrębie Czerniewo, w gminie Trąbki Wielkie — tak opisuje go gminna ewidencja zabytków przy pozycji 77, prowadzonej pod nazwą „Małe Czarniewo”, z dopiskiem, że chodzi o dzisiejsze Czerniewo.

Spis powszechny z 1 grudnia 1885 roku notuje przy gminie Czerniau w powiecie gdańskim wyżynnym osadę wydzieloną Klein Czerniau — dwa domy i 18 mieszkańców.

Okolica dzisiejszego Czerniewa należała przed 1945 rokiem do powiatu Danziger Höhe, utworzonego w 1887 roku z dawnego powiatu gdańskiego. Do 1920 roku była częścią Prus Zachodnich, w latach 1920–1939 Wolnego Miasta Gdańska, a potem Reichsgau Danzig-Westpreußen.

W tym samym spisie Czerniau figuruje w dwóch wierszach. Gmina wiejska, na stronie 22 pod pozycją 7, liczyła 184 mieszkańców — 99 mężczyzn i 85 kobiet, 54 ewangelików, 129 katolików i jednego Żyda. Obwód dworski, na stronie 24 pod pozycją 53, liczył 147 mieszkańców — 76 mężczyzn i 71 kobiet, 77 ewangelików i 70 katolików. Oba wiersze podają tę samą przynależność: parafia ewangelicka w Sobowidzu, katolicka w Pręgowie Dolnym, a urząd stanu cywilnego i okręg urzędowy w Mierzeszynie.

Źródła: gminna ewidencja zabytków gminy Trąbki Wielkie, pozycja 77 („Małe Czarniewo”); Gemeindelexikon für die Provinz Westpreussen: auf Grund der Materialien der Volkszählung vom 1. Dezember 1885 und anderer amtlicher Quellen, bearb. vom Königlichen statistischen Bureau, Kreis Danziger Höhe, s. 22, pozycja 7, i s. 24, pozycja 53.

Położenie: 54,1673° N, 18,4998° E Pokaż w atlasie →

Pinezka wskazuje obiekt. (Meßtischblatt 539 Sobbowitz, 1900 (SLUB 10005492): „Khf.” z sygnaturą cmentarza przy Kl. Czerniau; punkt w dz. 38/7 obr. Czerniewo (ULDK), zgodnie z WEZ Trąbki Wielkie poz. 80)

Źródła

  1. Ewidencja cmentarzy Pomorza (Białe Karty konserwatorskie)
  2. Wykaz obiektów GEZ gminy Trąbki Wielkie (poz. 77, Małe Czarniewo)
  3. Gemeindelexikon für die Provinz Westpreussen (spis z 1 XII 1885)

Metryczka

Identyfikator w atlasie
CM-0370
Stan weryfikacji
do dalszego sprawdzenia w źródłach
Pewność ustaleń
wysoka
Opis powstał z kwerendy źródłowej dla atlasu dziedzictwa ewangelickiego Pomorza. Zawiera wyłącznie fakty potwierdzone w wymienionych źródłach; szczegóły niepewne oznaczono [?]. Uwagi i sprostowania: lukasz@plexisystem.pl.