Dziedzictwo › Katalog › Małe Gronowo
Cmentarz · powiat tczewski
Małe Gronowo — cmentarz poewangelicki
niem. Klein Gronau [?]
- Rodzaj
- cmentarz poewangelicki
- Nazwa niemiecka
- Klein Gronau [?]
- Miejscowość
- Małe Gronowo, gm. Gniew
- Dawny powiat
- Kreis Marienwerder
- Parafia ewangelicka
- prawdopodobnie parafia ewangelicka Gniew (Kirchspiel Mewe) [?]
- Dziś
- domniemany cmentarz poewangelicki/menonicki (do potwierdzenia)
Dawny cmentarz protestancki (poewangelicki) w Małym Gronowie — przysiółku zespołu wsi Gronowo nad Wisłą (Nizina Walichnowska), ok. 6 km na północ od Gniewa; niemiecka nazwa najpewniej Klein Gronau [?]. Wbrew szablonowi obszar NIE należał do Kreis Dirschau: Gniew (Mewe) wraz z lewobrzeżnymi okolicami tworzył zachodnią część Kreis Marienwerder (rejencja kwidzyńska, Prusy Zachodnie), odłączoną do Polski w 1920 r. To strefa osadnictwa olęderskiego — sąsiednie cmentarze (Kotło, Wielkie i Małe Walichnowy, Międzyłęż) są mennonickie; dla samego Małego Gronowa brak źródła rozstrzygającego, czy chowano tu luteranów/unijnych, czy mennonitów [?].
Ewangelicy należeli zapewne do parafii w Gniewie (kościół ewangelicki wg proj. K.F. Schinkla, 1818–1823, rozebrany 1955–57). Był to sam cmentarz, bez własnego kościoła. Datowanie, liczby oraz stan dzisiejszy — nieustalone.
Źródła
- Nominatim (OpenStreetMap) — rewers współrzędnych 53.89472, 18.85389 → Polskie/Małe Gronowo, gm. Gniew, pow. tczewski
- Landkreis Dirschau (de.wikipedia) — lista gmin 1910 bez Mewe i Gronau
- Landkreis Marienwerder (de.wikipedia) — Mewe do 1920, cesja lewobrzeżnej części Polsce
- Gniew (de.wikipedia) — przynależność do Reg.-Bez. Marienwerder, kościół ewangelicki rozebrany 1957