Dziedzictwo › Katalog › Nowa Wieś Kościerska

Cmentarz · powiat kościerski

Nowa Wieś Kościerska — cmentarz poewangelicki

niem. Neuendorf [?] — niepotwierdzone źródłowo dla tej konkretnej wsi (konwencja Nowa Wieś → Neuendorf, brak bezpośredniego wpisu w Meyers/GOV dla obiektu na tych współrzędnych)

Rodzaj
cmentarz poewangelicki
Nazwa niemiecka
Neuendorf [?] — niepotwierdzone źródłowo dla tej konkretnej wsi (konwencja Nowa Wieś → Neuendorf, brak bezpośredniego wpisu w Meyers/GOV dla obiektu na tych współrzędnych)
Miejscowość
Nowa Wieś Kościerska, gm. Kościerzyna
Dawny powiat
Berent
Parafia ewangelicka
ev. Kirchspiel Berent (Kościerzyna) — jedyna parafia ewangelicka w powiecie; przynależność wnioskowana, brak bezpośredniego wpisu dla wsi [?]
Po 1945
zachowany jako ewangelicki
Dziś
cmentarz ewangelicki (1910 r.), nieczynny

Cmentarz poewangelicki w Nowej Wsi Kościerskiej (przed 1920 Kreis Berent, Prusy Zachodnie, rejencja gdańska) — pozostałość mniejszościowej społeczności ewangelickiej w rdzennie kaszubskim, katolickim otoczeniu Kościerzyny (niem. Berent). Wieś rozwinęła się na przełomie XIX i XX w. wokół przystanku kolejowego linii Kościerzyna–Gołubie Kaszubskie (otwartej 1901) oraz szkoły (1905). Ewangelicy — niemieccy koloniści, kolejarze i urzędnicy — nie mieli własnego kościoła ani kaplicy; należeli do parafii ewangelickiej w Berent/Kościerzynie (jedyna parafia ewangelicka w powiecie).

Cmentarz założono ok. 1910 r. (gminna ewidencja zabytków). Po 1945 r., wraz z wysiedleniem ludności niemieckiej, przestał być użytkowany; dziś zachowany jako nieczynny, wpisany do gminnej ewidencji zabytków. Niemiecka nazwa wsi niepotwierdzona źródłowo [?] — prawdopodobnie Neuendorf.

Położenie: 54,1546° N, 18,0069° E — pomorskie Pokaż w atlasie →
⚠ Lokalizacja przybliżona — punkt wskazuje okolicę (miejscowość), nie dokładne miejsce obiektu. Do weryfikacji w terenie.

Źródła

  1. Zabytki nieruchome — Gmina Kościerzyna (gminna ewidencja: cmentarz ewangelicki 1910, szkoła 1905, dworzec)
  2. Nowa Wieś Kościerska — Wikipedia (lokalizacja, ludność ~360)
  3. Nowa Wieś Kościerska (przystanek kolejowy) — Wikipedia (linia Kościerzyna–Gołubie Kaszubskie)
  4. Berent — Meyers Gazetteer (Kreisstadt, 1 Protestant parish church)
  5. Kościerzyna — Wikipedia (Berent, kościół ewangelicki ok. 1900, Kreis Berent)
Opis powstał z kwerendy źródłowej dla atlasu dziedzictwa ewangelickiego Pomorza. Zawiera wyłącznie fakty potwierdzone w wymienionych źródłach; szczegóły niepewne oznaczono [?]. Uwagi i sprostowania: lukasz@plexisystem.pl.