Dziedzictwo › Katalog › Przezmark

Cmentarz · powiat sztumski

Przezmark — cmentarz poewangelicki

niem. Preußisch Mark

Rodzaj
cmentarz poewangelicki
Nazwa niemiecka
Preußisch Mark
Miejscowość
Przezmark, gm. Stary Dzierzgoń
Dawny powiat
Mohrungen
Po 1945
przejęty przez katolików
Dziś
d. cmentarz ewangelicki (zaniedbany)

Cmentarz w Przezmarku (niem. Preußisch Mark), dawniej ewangelicki, dziś rzymskokatolicki (czynny). Wieś leżała w Kreis Mohrungen, prowincja Prusy Wschodnie (Ostpreußen) — na wyżynie Powiśla, nie na Żuławach; to teren luterańsko-ewangelicki, bez warstwy mennonickiej. Miejscowa gmina ewangelicka miała własny kościół parafialny (neogotycki, ceglany, wzniesiony 1821), przejęty po 1945 przez katolików jako kościół pw.

Matki Bożej Królowej Świata. Wieś znana z ruin zamku krzyżackiego na półwyspie Wielkiego Jeziora (ok. 1300, rozbudowa XV w.). Ludność: 357 (1820), 318 (1885), 264 (1905), 437 (1939). Po 1945 miejscowość i cmentarz przeszły w ręce katolickie; cmentarz przez lata zaniedbany, ostatnio oczyszczony z zarośli.

Położenie: 53,8617° N, 19,4913° E — pomorskie Pokaż w atlasie →
⚠ Lokalizacja przybliżona — punkt wskazuje okolicę (miejscowość), nie dokładne miejsce obiektu. Do weryfikacji w terenie.

Źródła

  1. Przezmark (Stary Dzierzgoń) — de.wikipedia (Preußisch Mark: Kreis Mohrungen, Ostpreußen, ludność 1820-2021, zamek)
  2. Przezmark — de.wikipedia (disambiguacja: potwierdza, że wersja gm. Stary Dzierzgoń leżała w Prusach Wschodnich)
  3. Kościół, ob. rzym.-kat. par. pw. MB Królowej Świata, d. ewangelicki 1821, neogotyk, cegła — zabytek.pl
  4. Przezmark — Stary Dzierzgoń (kamienie-wilhelma.net.pl) — kontekst cmentarza
Opis powstał z kwerendy źródłowej dla atlasu dziedzictwa ewangelickiego Pomorza. Zawiera wyłącznie fakty potwierdzone w wymienionych źródłach; szczegóły niepewne oznaczono [?]. Uwagi i sprostowania: lukasz@plexisystem.pl.