Dziedzictwo › Katalog › Redzikowo

Cmentarz · powiat słupski

Cmentarz ewangelicki w miejscowości Redzikowo

niem. Reitz

Rodzaj
cmentarz poewangelicki
Nazwa niemiecka
Reitz
Miejscowość
Redzikowo
Dawny powiat
Landkreis Stolp, Regierungsbezirk Köslin, Prowincja Pomorze (Pommern)
Powiat dziś
słupski
Parafia ewangelicka
Kirchspiel Vessin (Wieszyno), Kirchenkreis Stolp-Stadt, Kościół Ewangelicki Unii Staropruskiej (Kirche der Altpreußischen Union)
Po 1945
teren cmentarza zabudowany
Dziś
dawny cmentarz ewangelicki (na terenie wojskowym, trudno dostępny)
Wycinek niemieckiej mapy topograficznej 1:25 000
Kółko wskazuje położenie obiektu. Niemiecka mapa topograficzna 1:25 000 z lat około 1900–1940 (Messtischblatt; Mapster / Archiwum Map WIG).

Poewangelicki cmentarz wiejski w Redzikowie, po niemiecku Reitz, opisuje Jan Wild. W opisie parafii w Wieszynie podaje on, że cmentarz ewangelicki w Redzikowie pojawił się na mapach w 1935 roku i że do początków lat pięćdziesiątych XX wieku stała na nim niewielka kaplica; obecnie jest to teren zajmowany przez obiekty amerykańskiej bazy antyrakietowej. Wolontariusze projektu „Zapomniane cmentarze gminy Słupsk”, prowadzonego przez Muzeum Kultury Ludowej Pomorza w Swołowie, nie mogli do niego dotrzeć dlatego, że leży na terenie wojskowym.

Redzikowo leży cztery kilometry na wschód od Słupska, przy dawnej szosie lęborskiej (Reichsstraße 2); w 2024 roku otwarto tu bazę amerykańskiej tarczy antyrakietowej. Przed 1945 rokiem należało do powiatu słupskiego w rejencji koszalińskiej, w prowincji Pomorze. Wieś wzmiankowano w 1288 roku, gdy książę Mściwój II potwierdził jej posiadanie norbertankom słupskim; później majątek przechodził między innymi przez ręce rodzin von Katzler i Arnold.

W 1784 roku Redzikowo liczyło 16 dymów; przy wsi powstała kolonia Neu-Reitz, a z dóbr Redzikowo i wsi Wieszyno płacono razem 69 talarów daniny. Mieszkańcy należeli do parafii w Wieszynie (Veßin) w synodzie słupskim.

Ludność była w przeważającej części ewangelicka — według Pagla w 1925 roku mieszkało tu 14 katolików — a własnego kościoła Redzikowo nie miało; przed 1945 rokiem należało do parafii ewangelickiej w Wieszynie (Kirchspiel Vessin) w okręgu kościelnym Stolp-Stadt, w Kościele unii staropruskiej. Ernst Müller wymienia przy tej parafii cztery miejscowości: Vessin, Reitz, Vilgelow i Warbelow. Kolatorką była właścicielka dóbr Vessin, wdowa po zmarłym 14 lutego 1797 roku nadleśniczym Prus Zachodnich Georgu Ludolfie von Katzeler, a patronat nad parafią sprawowali właściciele dóbr Vessin i Reitz.

Po 1945 roku ludność niemiecką wysiedlono, a opiekę duszpasterską przejęła rzymskokatolicka parafia w Wieszynie pod wezwaniem świętej Urszuli Ledóchowskiej.

Źródła: Jan Wild, „Ewangelickie Pomorze — miejsca i ludzie”, Informator Parafialny Parafii EA w Słupsku nr 12 (277)/2025, s. 13; Ernst Müller, „Die evangelischen Geistlichen Pommerns von der Reformation bis zur Gegenwart”, część II, Stettin 1912, s. 481–482 (hasło Vessin); wojewódzka i gminna ewidencja zabytków; karty ewidencyjne Narodowego Instytutu Dziedzictwa; K.-H. Pagel, „Der Landkreis Stolp in Pommern”, Lubeka 1989, hasło Reitz, s. 812–813; L. W. Brüggemann, „Ausführliche Beschreibung des gegenwärtigen Zustandes des Königl. Preußischen Herzogthums Vor- und Hinterpommern”, t. II cz. 2, Stettin 1784, s. 996–997.

Położenie: 54,4793° N, 17,1136° E Pokaż w atlasie →

Pinezka wskazana przez dokumentalistę cmentarzy albo sprawdzona na miejscu. (M. Drzewiecki — położenie ze zbioru autora opracowania „Cmentarze Ziemi Lęborskiej”, punkt „Redzikowo” z jego zbioru położeń cmentarzy; teren bazy wojskowej, punkt niedostępny do sprawdzenia w terenie; do zbioru M. Drzewieckiego punkt trafił od innej osoby, której autor nie potrafi dziś wskazać (list z 12 października 2026 roku))

Źródła

  1. Kwerenda internetowa atlasu z 18 czerwca 2026 roku
  2. Jan Wild, „Ewangelickie Pomorze – miejsca i ludzie", Informator Parafialny Parafii EA w Słupsku nr 12/2025
  3. E. Müller, „Die evangelischen Geistlichen Pommerns von der Reformation bis zur Gegenwart”, Stettin 1912
  4. K. Mazurkiewicz-Palacz, „Dawne cmentarze w powiecie słupskim”, Słupsk 2013 (brak hasła)
  5. Ernst Müller, „Die evangelischen Geistlichen Pommerns von der Reformation bis zur Gegenwart”, cz. II, Stettin 1912, s. 481–482 (hasło Vessin)
  6. L. W. Brüggemann, „Ausführliche Beschreibung des gegenwärtigen Zustandes des Königl. Preußischen Herzogthums Vor- und Hinterpommern”, t. II cz. 2, Stettin 1784, s. 996–997

Metryczka

Identyfikator w atlasie
CM-0914
Stan weryfikacji
sprawdzony w źródłach
Pewność ustaleń
średnia
Opis powstał z kwerendy źródłowej dla atlasu dziedzictwa ewangelickiego Pomorza. Zawiera wyłącznie fakty potwierdzone w wymienionych źródłach; szczegóły niepewne oznaczono [?]. Uwagi i sprostowania: lukasz@plexisystem.pl.