Rogawica — cmentarz ewangelicki

Cmentarz w Rogawicy, przed 1945 rokiem Roggatz, widnieje na arkuszu Messtischblätter z 1891 roku. Opisy jego położenia i stanu się różnią. Monografia cmentarzy powiatu słupskiego umieszcza go na niewielkim sztucznym wzniesieniu na północ od zabudowań, wśród upraw leśnych, z leśną ścieżką poprowadzoną niegdyś wokół niego, dziś nie do odnalezienia. Na samym cmentarzu nie udało się znaleźć nic poza wykopem w części centralnej, a dwa porzucone kamienne postumenty pod krzyże żeliwne udokumentowano na pobliskim skrzyżowaniu dróg. Inwentaryzacja późniejsza mówi o cmentarzu wchłoniętym przez las na północno-zachodnim skraju wsi i wylicza trzy granitowe podstawy pod krzyże, dwa fragmenty następnych, jeden nagrobek w kształcie pnia drzewa i jeszcze jeden fragment. W obu opisach granice się zatarły, a mogił nie widać. W źródłach wymieniono grób Elisabeth Schulz, zmarłej w 1943 roku.

Inwentaryzatorzy Stowarzyszenia „Słupia” w 2020 roku, opisując cmentarz na skraju lasu, na północ od wsi, nie znaleźli na nim żadnych śladów pochówków — ani dwóch kamiennych podstaw pod krzyże żeliwne, udokumentowanych w poprzednich inwentaryzacjach. Jan Wild nazywa cmentarz w Rogawicy rodowym cmentarzem Holtzów; miejsce upamiętnia tablica z 2020 roku.

Rogawica była wsią dworską około 11 kilometrów na północny wschód od Słupska, w powiecie słupskim (Landkreis Stolp), w rejencji koszalińskiej i prowincji Pomorze. Pierwotnie wieś należała do kościoła świętego Piotra na słupskim Starym Mieście, a w 1590 roku ordynacją księcia Jana Fryderyka przyłączono ją do parafii we Wrześciu (Freist). Müller podaje powód tego przyłączenia: tamtejszy pastor Michael Grote prosił o przydzielenie jeszcze jednej wsi i dodatkowych dochodów, i dlatego dołączono do parafii Freist wsie Schwuchow oraz Roggatz. W tym miejscu Müller nie podaje roku, a Grote stoi u niego między poprzednikiem ordynowanym 30 września 1585 roku a następcą ordynowanym 5 grudnia 1609 roku.

Według opisu Pomorza Ludwiga Wilhelma Brüggemanna z 1784 roku w Rogawicy, po niemiecku Roggatz, był nauczyciel; wieś liczyła 10 ognisk (domostw) i należała do parafii we Wrześciu (Freist).

Rogawica, wzmiankowana od 1485 roku, od przełomu XV i XVI wieku należała do rodu von Bandemer, później między innymi do von Pirchów i von Somnitzów, a w 1839 roku kupił ją za 31 600 talarów Ludwig Gottfried Holz. W 1879 roku majątek Roggatz, liczący 604 hektary, z gorzelnią parową, należał do Holtza. W księgach adresowych dóbr figuruje potem Georg Holtz — w 1893 i w 1938 roku. W 1905 roku majątek należał do wdowy Sophie Holtz i jej dzieci, a prowadził go Georg Holtz, który od 1911 do co najmniej 1928 roku był jego właścicielem.

W 1925 roku naliczono wśród mieszkańców wsi 14 katolików. Wojska radzieckie zajęły wieś 8 marca 1945 roku; ludność niemiecką wysiedlono.

Źródła: L. W. Brüggemann, „Ausführliche Beschreibung des gegenwärtigen Zustandes des Königl. Preußischen Herzogthums Vor- und Hinter-Pommern”, cz. II, t. 2, Stettin 1784, s. 997; „Zapomniane cmentarze Gminy Słupsk. Inwentaryzacja — rewaloryzacja — upamiętnienie”, wystawa Stowarzyszenia „Słupia”, tekst A. Stachowiak, Swołowo 2020 (program NID „Wspólnie dla dziedzictwa”); Ewidencja cmentarzy Pomorza (Białe Karty konserwatorskie); Cmentarze ewangelickie w powiecie słupskim; Krystyna Mazurkiewicz-Palacz, „Dawne cmentarze w powiecie słupskim”, Słupsk 2013, s. 190; Karl-Heinz Pagel, „Der Landkreis Stolp in Pommern”, Lubeka 1989, hasło Roggatz; Ernst Müller, „Die evangelischen Geistlichen Pommerns”, część II, Stettin 1912, hasło Freist, s. 495–496; Jan Wild, „Ewangelickie Pomorze — miejsca i ludzie. Wrzeście”, „Informator Parafialny” Parafii Ewangelicko-Augsburskiej w Słupsku, nr 9 (286)/2026, s. 15; P. Ellerholz, H. Lodemann, H. von Wedell, „General-Adressbuch der Ritterguts- und Gutsbesitzer im Deutschen Reiche”, z. 2: „Die Provinz Pommern”, Berlin 1879, s. 188–189; „Pommersches Güter-Adressbuch”, wyd. 2, Stettin 1905, s. 176; „Güter-Adressbuch für die Provinz Pommern”, wyd. 3, Leipzig 1911, s. 190; „Landwirtschaftliches Adressbuch der Rittergüter, Güter und Höfe der Provinz Pommern”, wyd. 8, Leipzig 1928, s. 174.