Dziedzictwo › Katalog › Sadlinki

Cmentarz · powiat kwidzyński

Sadlinki — cmentarz ewangelicki

niem. Sedlinen

Rodzaj
cmentarz (ewangelicki)
Nazwa niemiecka
Sedlinen
Miejscowość
Sadlinki
Dawny powiat
Kreis Marienwerder (Regierungsbezirk Marienwerder, Provinz Westpreußen)
Powiat dziś
kwidzyński
Po 1945
przejęty przez katolików
Dziś
cmentarz czynny w 1986 r. (d. ewangelicki)
Wycinek niemieckiej mapy topograficznej 1:25 000
Kółko wskazuje położenie obiektu. Niemiecka mapa topograficzna 1:25 000 z lat około 1900–1940 (Messtischblatt; Mapster / Archiwum Map WIG).

Sadlinki, po niemiecku Sedlinen, leżą w gminie Sadlinki, w powiecie kwidzyńskim. Według spisu z 1885 roku majątek (obszar dworski) Sedlinen należał do powiatu kwidzyńskiego (Kreis Marienwerder) w rejencji kwidzyńskiej. Spis powszechny z 1 grudnia 1885 roku naliczył tu 79 mieszkańców: 77 ewangelików i 2 katolików. Ewangelicy należeli do parafii w Kwidzynie (Marienwerder).

Karta cmentarza z 1986 roku (opracowanie: J. Gzowski) podaje, że cmentarz założono około 1912 roku. Położenie karta opisuje tak: „cmentarz położony jest w południowo-zachodniej części Sadlinek, przy ul. Kwidzyńskiej prowadzącej w kierunku Olszanicy. Usytuowany jest w terenie płaskim naprzeciw miejscowego kościoła. Otoczony jest terenami gospodarstw”. Powierzchnię karta podaje jako 1,26 hektara, najstarszy nagrobek datuje na początek XX wieku, a przynależność wyznaniową określa jako dawniej „ewangelicki”, obecnie „rzym.-kat.”, i dodaje, że cmentarz jest „w użytkowaniu parafii rzym.-kat. w Sadlinkach”.

Według karty nagrobki były wtedy prawie w całości usunięte, poza jednym obejściem grobowym, a stosunkowo młody drzewostan zachował się w około 40 procentach. W krajowej ewidencji zabytków (zabytek.pl) obiekt figuruje jako „cmentarz ewangelicki, ob. rzymskokatolicki”, datowany na 1912 rok.

Na mapie topograficznej w skali 1:25 000 z 1906 roku (arkusz 2379 Garnsee) w tym miejscu zaznaczono ogrodzony cmentarz ze znakami krzyży.

🟡 Źródła nie zgadzają się w jednym szczególe. Karta cmentarza z 1986 roku podaje, że cmentarz założono około 1912 roku, a mapa topograficzna wydana w 1906 roku ma w tym miejscu znak cmentarza.

Źródła: karta cmentarza w Sadlinkach, oprac. J. Gzowski, 1986, nr 15298 (Narodowy Instytut Dziedzictwa, serwis zabytek.pl, obiekt 694283); Gemeindelexikon für die Provinz Westpreussen, spis powszechny z 1 grudnia 1885 roku, Kreis Marienwerder, s. 82, poz. 176; Meßtischblatt 2379 Garnsee, wydanie 1906 (egzemplarz IfL, mapywig).

Położenie: 53,6655° N, 18,8722° E Pokaż w atlasie →

Pinezka wskazuje obiekt. (punkt obiektu w krajowej ewidencji zabytków (zabytek.pl, obiekt 694283), sprawdzony 6.11.2026 na ortofotomapie GUGiK; Meßtischblatt 2379 Garnsee, wydanie 1906, ma w tym miejscu znak cmentarza)

Źródła

  1. Karta cmentarza w Sadlinkach, oprac. J. Gzowski, 1986, nr 15298 (Narodowy Instytut Dziedzictwa)
  2. zabytek.pl — Sadlinki, cmentarz ewangelicki, ob. rzymskokatolicki, 1912 r. (ewidencja zabytków)
  3. Gemeindelexikon für die Provinz Westpreussen, spis z 1 XII 1885, Kreis Marienwerder, s. 82, poz. 176 „Sedlinen”
  4. Meßtischblatt 2379 Garnsee, wydanie 1906 (egzemplarz IfL, mapywig)

Metryczka

Identyfikator w atlasie
CM-1209
Stan weryfikacji
wymaga sprawdzenia w terenie
Pewność ustaleń
wysoka
Opis powstał z kwerendy źródłowej dla atlasu dziedzictwa ewangelickiego Pomorza. Zawiera wyłącznie fakty potwierdzone w wymienionych źródłach; szczegóły niepewne oznaczono [?]. Uwagi i sprostowania: lukasz@plexisystem.pl.