Słupia — cmentarz ewangelicki

Słupia, po niemiecku Steinborn, leżała w dawnym powiecie człuchowskim: do lat 1919–1920 w prowincji Prusy Zachodnie z rejencją w Kwidzynie, w latach 1920–1938 w Marchii Granicznej Poznań–Prusy Zachodnie z rejencją w Pile, a od 1938 roku w prowincji Pomorze, nadal w rejencji z siedzibą w Pile (Regierungsbezirk Grenzmark Posen-Westpreußen).

Ksiądz Panske wymienia kościół w Steinborn wśród samoistnych kościołów wiejskich, które starosta człuchowski Stanisław Latalski przyłączył do luterańskiego probostwa miejskiego w Człuchowie. W listopadzie 1570 roku nastąpiło to przyłączenie, a probostwo oddano wtedy Janowi Elhardowi.

W 1868 roku urzędowy podręcznik rejencji kwidzyńskiej opisywał Steinborn jako wieś. Notował tu 64 domy mieszkalne i 469 mieszkańców, w tym 246 ewangelików i 223 katolików. W tym samym podręczniku zapisano, że miejscowość miała własny okręg szkolny.

W spisie powszechnym z 1 grudnia 1885 roku zapisano 573 mieszkańców: 344 ewangelików i 229 katolików (strona 160, pozycja 78). Ewangelicy podlegali parafii w Starym Gronowie, w sąsiednim powiecie złotowskim, katolicy zaś parafii w Debrznie. W Słupi katolicy mieli własną świątynię. W XVIII wieku wzniesiono w Słupi szachulcowy kościół filialny świętego Michała Archanioła, datowany na 1736 rok. W rejestrze zabytków figuruje on pod numerem A-178, nadanym decyzją z 5 kwietnia 1960 roku. Urząd stanu cywilnego mieścił się w Mosinach, sąd — w Debrznie.

Po 1945 roku ludność niemiecką wysiedlono. Kościół pozostał czynny jako filialny rzymskokatolicki, a po przesiedleniach 1947 roku stał się także siedzibą parafii greckokatolickiej. Cmentarz ewangelicki w Słupi wymienia opis sołectwa zamieszczony na stronie gminy Debrzno. W tym opisie zapisano, że na teren cmentarza przeniesiono pomnik, odnowiony w 2000 roku.

Almanach parafii Prus Zachodnich z 1913 roku zalicza tę miejscowość do parafii Myśligoszcz (Marienfelde) i podaje tu 306 ewangelików.

Źródła: Gemeindelexikon für die Provinz Westpreussen: auf Grund der Materialien der Volkszählung vom 1. Dezember 1885 und anderer amtlicher Quellen, bearb. vom Königlichen statistischen Bureau — powiat Schlochau, strony 160 i 161, pozycja 78; ks. P. Panske, „Chojnice i Człuchowo w czasach tak zwanej reformacji i przeciwreformacji”, Toruń 1925 (odbitka z „Rocznika Towarzystwa Naukowego w Toruniu”, t. XXXII), s. 17–19; rejestr zabytków nieruchomych województwa pomorskiego, stan na 30 czerwca 2026; ewidencja cmentarzy Pomorza (Białe Karty konserwatorskie); opis sołectwa Słupia na stronie gminy Debrzno; „Gesetz über die Gebietsbereinigungen in den östlichen preußischen Provinzen. Vom 21. März 1938”, § 4 i § 13, w: „Kirchliches Amtsblatt der Kirchenprovinz Pommern” 70 (1938), s. 51–53; obwieszczenie konsystorza pomorskiego z 25 października 1938 roku, tamże, s. 197–198; E. Jacobson, „Topographisch-statistisches Handbuch für den Regierungsbezirk Marienwerder”, Danzig 1868, s. 144–145; „Die evangelischen Kirchengemeinden in Ostpreußen und Westpreußen in den Pfarr-Almanachen von 1912 und 1913”, wyd. 2, Hamburg 2000 (Sonderschrift 59), almanach Prus Zachodnich 1913, s. 53.