DziedzictwoKatalog › Smarzewo

Cmentarz · powiat starogardzki

Smarzewo — cmentarz poewangelicki

niem. Kriesfelde (Gut Smarzewo bei Schmentau)

Rodzaj
cmentarz poewangelicki
Nazwa niemiecka
Kriesfelde (Gut Smarzewo bei Schmentau)
Miejscowość
Smarzewo, gm. Smętowo Graniczne
Dawny powiat
Kreis Marienwerder
Parafia ewangelicka
Kirchspiel Schmentau (Smętowo) — ewangelicki kościół zbudowany 1904; wcześniej protestanci okolicy prawdopodobnie w parafii Neuenburg/Nowe lub Mewe/Gniew [?]
Dziś
grobowiec rodzinny d. właścicieli majątku

Smarzewo (niem. Kriesfelde) to wieś kociewska w gminie Smętowo Graniczne, przed 1945 w Kreis Marienwerder (rejencja kwidzyńska, Prusy Zachodnie) — na wschodnim, nadwiślańskim krańcu regionu, przy granicy polsko-niemieckiej z lat 1920–1939. Nazwa Kriesfelde pochodzi od rodziny von Kries — ewangelickiej rodziny szlacheckiej z Turyngii, właścicieli tutejszego majątku (Rittergut). Na folwarku urodził się w 1868 r.

Wolfgang von Kries; jego ojciec Otto von Kries (1839–1916) gospodarował dobrami Kriesfelde. Obiekt CM-0301 to grobowiec rodzinny dawnych właścicieli — dziedzictwo ewangelickie (luterańskie), nie mennonickie ani katolickie. Protestanci okolicy należeli do parafii ewangelickiej w Smętowie (kościół z 1904 r., dziś rzymskokatolicki); miejscowi katolicy do parafii w Lalkowach [?]. Po 1945 r. majątek znacjonalizowano, dwór rozebrano — zachowały się piwnice dworu i oficyny (rejestr zabytków A-862).

Położenie: 53,7574° N, 18,7133° E — pomorskie Pokaż w atlasie →
⚠ Lokalizacja przybliżona — punkt wskazuje okolicę (miejscowość), nie dokładne miejsce obiektu. Do weryfikacji w terenie.

Źródła

  1. Smarzewo — pl.wikipedia (wieś kociewska, gm. Smętowo Graniczne, piwnice dworu i oficyny poł. XIX w., rejestr A-862)
  2. Gmina Smętowo Graniczne — de.wikipedia (lista miejscowości: Smarzewo = Kriesfelde; Smętowo = Schmentau)
  3. Wolfgang von Kries — de.wikipedia (ur. 1868 „Gut Smarzewo bei Schmentau, Landkreis Marienwerder”; Otto von Kries właściciel Kriesfelde; rodzina szlachecka z Turyngii)
Opis powstał z kwerendy źródłowej dla atlasu dziedzictwa ewangelickiego Pomorza. Zawiera wyłącznie fakty potwierdzone w wymienionych źródłach; szczegóły niepewne oznaczono [?]. Uwagi i sprostowania: lukasz@plexisystem.pl.