DziedzictwoKatalog › Steblewo

Cmentarz · powiat gdański

Steblewo — cmentarz poewangelicki

niem. Kirchhof Stüblau (cmentarz przykościelny przy kościele ewangelickim w Stüblau)

Rodzaj
cmentarz poewangelicki
Nazwa niemiecka
Kirchhof Stüblau (cmentarz przykościelny przy kościele ewangelickim w Stüblau)
Miejscowość
Steblewo, gm. Suchy Dąb
Dawny powiat
Danziger Niederung
Po 1945
ruina
Dziś
pozostałości cmentarza przykościelnego z lapidarium, ruina kościoła

Steblewo (niem. Stüblau) na Żuławach Gdańskich (Kreis Danziger Niederung; 1920–1939 w granicach Wolnego Miasta Gdańska, wcześniej Prusy Zachodnie, RB Danzig). Miejscowość dała nazwę całym nizinom steblewskim (Stobbelowisches Werder). Zachowany obiekt to cmentarz przykościelny przy ruinie największego gotyckiego, ceglanego kościoła Żuław (XIV w.; parafia od 1343). Świątynia była ewangelicka (luterańska) w latach 1584–1945, pod patronatem miasta Gdańska; spalona w 1945 r. (najpewniej przez Armię Czerwoną), dziś trwała ruina z zachowaną wieżą i murami, zabezpieczona ok.

2013 r. Wokół ruiny zachowały się stele nagrobne z XVIII–XIX w. oraz kaplica grobowa rodziny Wessel z 1854 r., pełniąca funkcję lapidarium. To cmentarz parafii ewangelicko-luterańskiej — nie mennonicki, choć Żuławy Steblewskie były rdzennym terenem osadnictwa mennonickiego [?]. W 1885 r. wieś liczyła 513 mieszkańców (348 katolików, 165 ewangelików); katolicy należeli do parafii w Giemlicach.

Położenie: 54,1825° N, 18,8301° E — pomorskie Pokaż w atlasie →
⚠ Lokalizacja przybliżona — punkt wskazuje okolicę (miejscowość), nie dokładne miejsce obiektu. Do weryfikacji w terenie.

Źródła

  1. Słownik geograficzny Królestwa Polskiego — Steblewo (Stüblau): 1885: 513 mk., 348 kat., 165 ew.; par. ew. w miejscu, par. kat. Giemlice; 1305/1343
  2. Steblewo – ruiny kościoła — Turystyczny Powiat Gdański
  3. Steblewo (Stüblau) – Żuławy, zulawy.infopl.info (gm. Suchy Dąb)
  4. Sołectwo Steblewo — Gmina Suchy Dąb (gotycki kościół, ruina, historia)
  5. zabytek.pl — ruina kościoła w Steblewie (g-298818)
  6. GAMEO — Stüblau (curid 52260) — hasło mennonickie regionu; dostęp zablokowany (403), niezweryfikowane
Opis powstał z kwerendy źródłowej dla atlasu dziedzictwa ewangelickiego Pomorza. Zawiera wyłącznie fakty potwierdzone w wymienionych źródłach; szczegóły niepewne oznaczono [?]. Uwagi i sprostowania: lukasz@plexisystem.pl.