Dziedzictwo › Katalog › Strzebielinko
Cmentarz · powiat wejherowski
Strzebielinko — cmentarz wiejski
niem. Friedrichsrode
- Rodzaj
- cmentarz (ewangelicki)
- Nazwa niemiecka
- Friedrichsrode
- Miejscowość
- Strzebielinko, gm. Gniewino
- Dawny powiat
- Kreis Neustadt i. Westpr. (Regierungsbezirk Danzig, Provinz Westpreußen)
- Powiat dziś
- wejherowski
- Po 1945
- pozostał cmentarzem

Strzebielinko ma dwa stanowiska cmentarne, oddalone od siebie o około 1,2 kilometra. Jedno, w lesie na północ od dworu, na działce 209, to cmentarz właścicieli majątku. Drugie leży na południowy wschód od niego; w wojewódzkiej ewidencji zabytków odpowiada mu cmentarz ewangelicki o powierzchni 0,12 hektara na działkach 63/2 i 64 w obrębie Słuszewo.
Strzebielinko, dawniej Strzebielinken, było dobrami rycerskimi przy granicy pomorskiej, w powiecie wejherowskim (Kreis Neustadt in Westpreußen). Od 1803 roku właścicielem majątku, a także dóbr Prusewo i Brzyn, był pan von Kurowski. Polską nazwę zastąpiła z czasem niemiecka Friedrichsrode: Franz Schultz wymienia ją wśród dwudziestu jednu nazw zniemczonych na wniosek sejmiku powiatowego do 1886 roku. Uchwałą sejmiku z 3 października 1873 roku i rozporządzeniem gabinetowym z 8 września 1874 roku odłączono część sąsiedniego Burgsdorfu i przyłączono ją do Friedrichsrode. Od 24 listopada 1902 roku wieś miała własny przystanek na otwartej wtedy kolei wąskotorowej z Wejherowa do Prusewa.
Karta cmentarza z 1985 roku ocenia jego stan słowami: „Bardzo zły. W zasadzie zupełnie zdewastowany. Drzewostan zachowany”. Teren założony na rzucie prostokąta nie miał wtedy ogrodzenia ani śladu alei, a układ grobów czytelny był na niewielkich fragmentach. Z dawnego wyposażenia przetrwał fragment ozdobnego ogrodzenia kutego w żelazie w zachodniej części. Dobrze trzymał się starodrzew — trzy buki, dwa dęby, pięć świerków i sześć starych czereśni. Z nagrobków zachowanych na cmentarzu w 1985 roku żaden nie nosił daty.
Źródła: M. Drzewiecki, zbiór położeń do „Cmentarzy Ziemi Lęborskiej” i powiatów sąsiednich; wojewódzka ewidencja zabytków, gmina Gniewino, pozycje 145 i 151; F. Schultz, „Geschichte der Kreise Neustadt und Putzig”, Danzig 1907, s. 377, 379–380 i 418; karta cmentarza w Strzebielinku, oprac. G. Olszewska-Hellmann, Gdańsk 1985 (Narodowy Instytut Dziedzictwa, serwis zabytek.pl).
Pinezka wskazana przez dokumentalistę cmentarzy albo sprawdzona na miejscu. (M. Drzewiecki — punkt „Strzebielinko” z jego zbioru położeń cmentarzy)
Źródła
- M. Drzewiecki, zbiór położeń cmentarzy do serwisu „Cmentarze Ziemi Lęborskiej” (plik cmentarze.gpx)
- Wojewódzka ewidencja zabytków województwa pomorskiego
- F. Schultz, „Geschichte der Kreise Neustadt und Putzig”, Danzig 1907
Metryczka
- Identyfikator w atlasie
- CM-1163
- Stan weryfikacji
- do dalszego sprawdzenia w źródłach
- Pewność ustaleń
- średnia