Dziedzictwo › Katalog › Strzyżyno

Cmentarz · powiat słupski

Strzyżyno — cmentarz ewangelicki

niem. Stresow (Kreis Stolp)

Rodzaj
cmentarz poewangelicki
Nazwa niemiecka
Stresow (Kreis Stolp)
Miejscowość
Strzyżyno, gm. Damnica
Dawny powiat
Landkreis Stolp (Regierungsbezirk Köslin, Provinz Pommern)
Powiat dziś
słupski
Po 1945
pozostał cmentarzem
Dziś
Cmentarz poewangelicki
Wycinek niemieckiej mapy topograficznej 1:25 000
Kółko wskazuje położenie obiektu. Niemiecka mapa topograficzna 1:25 000 z lat około 1900–1940 (Messtischblatt; Mapster / Archiwum Map WIG).

Cmentarz ewangelicki w Strzyżynie ma kształt wydłużonego prostokąta i leży na skraju lasu na zachód od miejscowości, przy drodze głównej biegnącej na wschód. Wejście znajduje się od strony wschodniej, a od zachodniej zachowały się fragment wału ziemnego i graniczne nasadzenia świerkowe. Pomników nagrobnych przetrwało niewiele. Wśród nich jest postument w kształcie ściętego pnia dębu, służący zwykle za podstawę pod tabliczkę inskrypcyjną. W poszyciu widać fragmenty kamieni nagrobnych i całe płyty z rozbitymi tabliczkami; na jednej z nich czytelny jest rok pochówku — 1934.

Dziś cmentarz jest nieczynny.

Strzyżyno, do 1945 roku Stresow, było dawną wsią folwarczną w powiecie słupskim w rejencji koszalińskiej, w pruskiej prowincji Pomorze. Początkowo było folwarkiem przy Klein Gluschen i w latach 1930–1932 rozparcelowano je na 32 nowe gospodarstwa. Mieszkańców było 184 w 1910 roku, 304 w 1933 i 277 w 1939.

W spisie powszechnym z 2 grudnia 1895 roku naliczono tu 124 ewangelików, katolików nie zapisano (strona 184, pozycja 304, dział obwodów dworskich). Tutejsi protestanci należeli do Kościoła unijnego, a w nim do parafii w Damnie w okręgu Słupsk-Stare Miasto. Własnej świątyni Strzyżyno nie miało: kościół parafialny stał w Damnie, a we wsi urządzono cmentarz.

9 marca 1945 roku wieś zajęła Armia Czerwona, a w kwietniu wybuchł tyfus. W sierpniu 1945 roku objęli ją Polacy, a ludność niemiecką wysiedlono w kilku transportach za Odrę. Dziś Strzyżyno leży w gminie Damnica.

Źródła: pruski spis powszechny z 2 grudnia 1895 roku; K. Mazurkiewicz-Palacz, „Dawne cmentarze w powiecie słupskim”, 2013, hasło Strzyżyno; K.-H. Pagel, „Der Landkreis Stolp in Pommern”, Lubeka 1989, hasło Stresow.

Położenie: 54,4907° N, 17,3548° E — pomorskie Pokaż w atlasie →

Pinezka wskazuje obiekt. (mapa topograficzna 1:25 000, arkusz 1570 Lupow (SLUB 10005720), wydanie 1938 (Hrsg. 1877, kleine Nachtr. 1912, redakt. Änd. 1938) (znak cmentarza))

Źródła

  1. Ewidencja cmentarzy Pomorza (Białe Karty konserwatorskie)
  2. Cmentarze ewangelickie w powiecie słupskim – Miejscowości
  3. Gemeindelexikon für die Provinz Pommern, spis powszechny z 2 XII 1895, Kreis Stolp
  4. K. Mazurkiewicz-Palacz, „Dawne cmentarze w powiecie słupskim”, 2013

Metryczka

Identyfikator w atlasie
CM-0528
Stan weryfikacji
sprawdzony w źródłach
Pewność ustaleń
wysoka
Opis powstał z kwerendy źródłowej dla atlasu dziedzictwa ewangelickiego Pomorza. Zawiera wyłącznie fakty potwierdzone w wymienionych źródłach; szczegóły niepewne oznaczono [?]. Uwagi i sprostowania: lukasz@plexisystem.pl.