Dziedzictwo › Katalog › Szydlice

Cmentarz · powiat bytowski

Szydlice — cmentarz ewangelicki

niem. Schidlitz (Kr. Rummelsburg)

Rodzaj
cmentarz poewangelicki
Nazwa niemiecka
Schidlitz (Kr. Rummelsburg)
Miejscowość
Szydlice, gm. Miastko
Dawny powiat
Kreis Rummelsburg (Regierungsbezirk Köslin, Provinz Pommern)
Powiat dziś
bytowski
Parafia ewangelicka
Kirchspiel Waldow (parafia ewangelicka w dzisiejszym Wałdowie) — parafia istniała już w 1635 r., kościół drewniany z 1716 r.
Po 1945
pozostał cmentarzem
Dziś
dawna mogiła ewangelicka
Wycinek niemieckiej mapy topograficznej 1:25 000
Okolica na dawnej mapie — położenie samego obiektu jest przybliżone. Niemiecka mapa topograficzna 1:25 000 z lat około 1900–1940 (Messtischblatt; Mapster / Archiwum Map WIG).

Ewidencja konserwatorska określa cmentarz ewangelicki w Szydlicach jako cmentarz-mogiłę. Po 1945 roku wieś znalazła się w Polsce, a ludność niemiecka odeszła.

Szydlice (po niemiecku Schidlitz) były przysiółkiem wsi Waldow — dzisiejszego Wałdowa — w powiecie miasteckim (Kreis Rummelsburg in Pommern). W okresie przed 1945 rokiem leżały w rejencji koszalińskiej i prowincji Pomorze. Własnego kościoła Szydlice nie miały.

Mieszkali tu luteranie, należący do parafii w Waldow; według inwentarza zabytków z 1934 roku parafię założono w 1635 roku. Tamtejszy szachulcowy kościół z 1716 roku był ewangelicki — dziś służy rzymskim katolikom jako świątynia filialna pod wezwaniem świętego Stanisława Kostki. Ernst Müller opisuje parafię w haśle Waldow, w synodzie miasteckim (Rummelsburg), i wylicza jej pastorów od Jakoba Blömkego. Są wśród nich Jakob Nigrinus, zwany też Schwartzem, który według hasła Lupow był pastorem w Waldow od około 1630 roku i 27 lutego 1634 roku przeszedł do Łupawy (w haśle Waldow: lata 1630–1635), oraz Wilhelm Max Carol Hildebrandt (tak w jego biogramie; w wykazie pastorów Waldow: Max Wilhelm Karl), ordynowany na to stanowisko 8 grudnia 1889 roku. Hildebrandt 1 kwietnia 1893 roku objął inną parafię; jego następcą był od czerwca 1893 roku pastor Louis Diederichs.

Gminny Program Opieki nad Zabytkami dla Gminy Miastko na lata 2017–2020 wymienia cmentarz w Szydlicach jako ewangelicki, położony przy drodze za wsią. W tym samym programie zapisano, że po cmentarzu pozostała „samotna mogiła”.

🟡 Źródła nie zgadzają się w jednym szczególe. Inwentarz zabytków z 1934 roku podaje 1635 jako rok założenia parafii; według Müllera w 1635 roku, gdy urząd obejmował Johann Lassenius, sporządzono tutejszą matrykułę kościelną, a przed Lasseniusem wymienia on trzech pastorów: Jakoba Blömkego, Davida Zelacka i Jakoba Nigrinusa.

Źródła: Ewidencja cmentarzy Pomorza (Białe Karty konserwatorskie); Śladami rodowych majątków ziemskich — miejscowości w gminie Miastko (SP3 Miastko); E. Müller, „Die evangelischen Geistlichen Pommerns”, cz. II, Stettin 1912, s. 404–406 (hasło Waldow), 493 (hasło Dammen) i 502 (hasło Lupow); J. Kohte, „Die Bau- und Kunstdenkmäler des Regierungsbezirks Köslin”, t. III, Stettin 1934, s. 124; „Verzeichnis der evangelischen Pfarrstellen und Geistlichen etc. der Provinz Pommern”, 1924; Gminny Program Opieki nad Zabytkami dla Gminy Miastko na lata 2017 — 2020 (uchwała nr XLV/420/2017 z 24 listopada 2017 roku).

Położenie: 54,0504° N, 17,1097° E — pomorskie Pokaż w atlasie →

⚠ Pochodzenie współrzędnych nieudokumentowane. (według danych OpenStreetMap)

Źródła

  1. Ewidencja cmentarzy Pomorza (Białe Karty konserwatorskie)
  2. Śladami rodowych majątków ziemskich — miejscowości w gm. Miastko (SP3 Miastko)
  3. „Uebersicht der Bestandtheile und Verzeichniss aller Ortschaften des Danziger Regierungs-Bezirkes”, Danzig 1820
  4. E. Müller, „Die evangelischen Geistlichen Pommerns”, cz. II, Stettin 1912
  5. Gminny Program Opieki nad Zabytkami dla Gminy Miastko na lata 2017–2020, uchwała nr XLV/420/2017 Rady Miejskiej w Miastku z dnia 24 listopada 2017 r., Dz. Urz. Woj. Pom. 2018, poz. 29, s. 41

Metryczka

Identyfikator w atlasie
CM-0617
Stan weryfikacji
do dalszego sprawdzenia w źródłach
Pewność ustaleń
wysoka
Opis powstał z kwerendy źródłowej dla atlasu dziedzictwa ewangelickiego Pomorza. Zawiera wyłącznie fakty potwierdzone w wymienionych źródłach; szczegóły niepewne oznaczono [?]. Uwagi i sprostowania: lukasz@plexisystem.pl.