DziedzictwoKatalog › Wielbrandowo

Cmentarz · powiat starogardzki

Wielbrandowo — cmentarz poewangelicki

niem. Wielbrandowo (nazwa niemiecka niezmieniona; kolonia/wybudowanie Pólko = Davidsthal)

Rodzaj
cmentarz poewangelicki
Nazwa niemiecka
Wielbrandowo (nazwa niemiecka niezmieniona; kolonia/wybudowanie Pólko = Davidsthal)
Miejscowość
Wielbrandowo, gm. Skórcz
Dawny powiat
Kreis Preußisch Stargard
Parafia ewangelicka
Nieustalona w źródle [?] — prawdopodobnie Kirchspiel Skurz (Skórcz) lub Preußisch Stargard; SGKP odnotowuje ewangelicką szkołę we wsi, ale nie podaje parafii
Dziś
nieczynny, zniszczony cmentarz ewangelicki

Wielbrandowo — kociewska wieś królewska dawnego starostwa osieckiego, przed 1920 r. w Kreis Preußisch Stargard (rej. Gdańsk, Prusy Zachodnie), w latach 1920–1939 w II RP (pow. starogardzki, woj. pomorskie). Ludność w większości polsko-katolicka; parafia rzymskokatolicka w Skórczu (ok. 4 km).

Według Słownika geograficznego w 1885 r. wieś liczyła 474 mieszkańców, w tym 402 katolików i 72 ewangelików, i miała dwie szkoły — katolicką oraz ewangelicką. Mniejszość ewangelicka (luteranie/unijni, Niemcy) skupiała się m.in. w wybudowaniu Pólko o niemieckiej nazwie Davidsthal. Ewangelicy nie mieli we wsi własnego kościoła — pozostałością po nich jest cmentarz. Nie stwierdzono osadnictwa mennonickiego (to wieś śródlądowa, nie nadwiślańska). Przynależność do parafii ewangelickiej [?] oraz data założenia cmentarza pozostają nieustalone.

Położenie: 53,8155° N, 18,5739° E — pomorskie Pokaż w atlasie →
⚠ Lokalizacja przybliżona — punkt wskazuje okolicę (miejscowość), nie dokładne miejsce obiektu. Do weryfikacji w terenie.

Źródła

  1. Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. XIII, s. 309 — hasło 'Wielbrandowo' (dane 1885: 474 mk., 402 kat., 72 ew.; dwie szkoły kat. i ew.; par. kat. Skórcz; wyb. Pólko/Davidsthal)
  2. Wielbrandowo — Wikipedia (współrzędne, przynależność administracyjna, wieś kociewska/królewska, księża katoliccy Fankidejski i Doering)
Opis powstał z kwerendy źródłowej dla atlasu dziedzictwa ewangelickiego Pomorza. Zawiera wyłącznie fakty potwierdzone w wymienionych źródłach; szczegóły niepewne oznaczono [?]. Uwagi i sprostowania: lukasz@plexisystem.pl.