Wielka Piaśnica — cmentarz ewangelicki

W źródłach nie znaleziono odrębnego cmentarza ewangelickiego w Wielkiej Piaśnicy: Agathon Harnoch przy parafii leśniewskiej nie wymienia żadnego cmentarza, a wojewódzka i gminna ewidencja zabytków nie notuje w tej wsi założenia cmentarnego. W Piaśnicy znajduje się Miejsce Pamięci — Groby Piaśnickie, gdzie spoczywają ofiary zbrodni z lat 1939–1940.

Wielka Piaśnica (po niemiecku Groß Piasnitz) to wieś kaszubska w dawnym powiecie puckim (Kreis Putzig) w Prusach Zachodnich, w rejencji gdańskiej. Spis powszechny z 1 grudnia 1885 roku zapisał ją na stronie 64 pod pozycją 16: 37 mieszkańców, wszystkich wyznania katolickiego, należących do parafii w Mechowie (Mechau). Sąsiednia Mała Piaśnica liczyła wtedy 97 mieszkańców, w tym dziewiętnastu ewangelików. Do 1893 roku Wielka Piaśnica była samodzielna, potem stała się przysiółkiem gminy Klein Dommatau (Domatówko).

Pod względem kościelnym wieś należała w 1885 roku do okręgu parafii ewangelickiej w Bolszewie (Bohlschau), w sąsiednim powiecie wejherowskim, choć spis nie zanotował w niej wtedy ewangelików. Bliższą parafię okolica dostała pod koniec stulecia. Agathon Harnoch zapisał, że 19 września 1887 roku Ewangelicka Naczelna Rada Kościelna odkupiła od pana von Loscha plac pod kościół i plebanię w Leśniewie (Leßnau) za 24 000 marek, a 1 października 1888 roku Leśniewo stało się samodzielną parafią. Nabożeństwa odprawiano z początku w plebanii, gdzie w sali modlitw stała fisharmonia, a dzwon podarowała parafia w Krokowej. Pierwszym duchownym został 6 czerwca 1888 roku Gustav Müller, który nosił wpierw tytuł pomocnika duchownego dla Bolszewa, Krokowej i Pucka, z pensją 1400 marek w gotówce.

Parafia liczyła wtedy 485 dusz i notowała rocznie 20 chrztów, dziesięć konfirmacji, trzy śluby, 295 komunikujących i 11 pogrzebów. W okręgu szkolnym parafii stały obie Piaśnice, Wielka i Mała, obok Mechowa, obu Domatów i kilkunastu innych osad. Katolicy z tego obszaru należeli do kościoła w Mechowie.

Murowany kościół stanął w Leśniewie w 1892 roku; w okresie międzywojennym parafia należała do superintendentury wejherowskiej Kościoła unii staropruskiej. Po 1945 roku niemiecką ludność ewangelicką wysiedlono, a kościół w Leśniewie przejęli katolicy.

Wielkiej Piaśnicy Słownik geograficzny nie ma osobnym hasłem, ale notuje Leśniewo — parafię, do której wieś należała wyznaniowo: wieś włościańska w ówczesnym powiecie wejherowskim, o milę i trzy ćwierci od Wejherowa, o obszarze 73 włók, z osiemnastoma gburami i dwudziestoma sześcioma zagrodnikami, 329 katolików i 258 ewangelików, ze szkołą na miejscu, z parafią katolicką w Mechowie i pocztą w Wejherowie. Spis z 1885 roku podaje dla Leśniewa 542 mieszkańców: 216 ewangelików i 326 katolików.

Źródła: Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, Warszawa 1880–1902, hasło Leśniewo; Gemeindelexikon für die Provinz Westpreussen: auf Grund der Materialien der Volkszählung vom 1. Dezember 1885 und anderer amtlicher Quellen, bearb. vom Königlichen statistischen Bureau, Kreis Putzig, s. 64; A. Harnoch, „Chronik und Statistik der evangelischen Kirchen in den Provinzen Ost- und Westpreussen”, Neidenburg 1890, s. 450–451; wojewódzka i gminna ewidencja zabytków.