Dziedzictwo › Katalog › Zalesin
Cmentarz · powiat słupski
Zalesin — cmentarz ewangelicki
niem. Salesker Strand
- Rodzaj
- cmentarz (ewangelicki)
- Nazwa niemiecka
- Salesker Strand
- Miejscowość
- Zalesin, gm. Ustka
- Dawny powiat
- Landkreis Stolp (Regierungsbezirk Köslin, Provinz Pommern)
- Powiat dziś
- słupski
- Po 1945
- pozostał cmentarzem

Cmentarz dawnej wsi Zalesin założono na rozstaju dróg, na południowy wschód od zabudowań; dziś leży w lesie. Rozplanowano go na planie kwadratu, z wejściem od północy, które zaakcentowano betonowymi słupkami bramnymi. W części południowo-zachodniej wydzielono kwaterę dziecięcą, a pochówki układano na linii wschód–zachód. Zachowało się pięć żeliwnych krzyży i pięć kamiennych podstaw po krzyżach, sześć nagrobków betonowych i jeden granitowy, pięć betonowych tumb, obrys jednej mogiły oraz dwa filary bramy. Najstarszym datowanym elementem jest żeliwny krzyż Emilie Henriette H., zmarłej 11 czerwca 1865 roku. Z późniejszych zachowały się oczyszczone krzyże żeliwne z lat 1882 i 1927 oraz kamienny nagrobek leśniczego Augusta Storkamanna z 1927 roku (serwis cmentarze.slupsk.pl zapisuje to nazwisko jako Stöckmann).
Monografia wymienia też wygrodzoną kwaterę pochówków sióstr bernardynek i studnię w południowej części cmentarza.
W 2005 roku cmentarz uporządkowano i ogrodzono, postawiono też na nim kamień pamiątkowy; porządki podjęto z inicjatywy mieszkańca Ustki Stanisława Burmana.
Zalesin, po niemiecku Salesker Strand, był nadmorską osadą rybacką wśród lasów, około dwóch kilometrów od morza, w dzisiejszej gminie Ustka. Zalesin należał do ewangelickiej parafii w Duninowie, a jego mieszkańcy byli w większości ewangelikami.
Według serwisu cmentarze.slupsk.pl i usteckiej informacji turystycznej rybacka wieś przetrwała do 1945 roku. Na początku 1946 roku opuszczone domy przejęły siostry benedyktynki samarytanki, które prowadziły tu dom opieki dla dzieci niepełnosprawnych. W 1958 roku mieszkańcy opuścili wieś, gdy znalazła się na terenie poligonu wojskowego.
🟡 Źródła nie zgadzają się w jednym szczególe. Monografia dawnych cmentarzy powiatu słupskiego zapisała, że do 1852 roku mieszkały tu siostry bernardynki, a po ich odejściu osadę opuszczono i rozebrano zarówno budynki mieszkalne, jak i kościół.
Źródła: Krystyna Mazurkiewicz-Palacz, „Dawne cmentarze w powiecie słupskim”, Słupsk 2013, hasło Zalesin, s. 239; „Zalesin”, cmentarze.slupsk.pl; „Cmentarz w Zalesinie”, ustka.travel; K.-H. Pagel, „Der Landkreis Stolp in Pommern”, Lubeka 1989, hasło Saleske, s. 845–851.
⚠ Dokładne położenie obiektu nieustalone — pinezka orientacyjna. (cmentarze.slupsk.pl: 54°32.879'/16°43.546' przeliczone na stopnie dziesiętne; zgodne z opisem 'płd-wsch skraj wsi, na rozstaju dróg, w lesie' (książka cmentarna). Do uściślenia.)
Źródła
Metryczka
- Identyfikator w atlasie
- CM-1030
- Stan weryfikacji
- sprawdzony w źródłach