Dziedzictwo › Katalog › Zgierz
Cmentarz · powiat słupski
Zgierz — cmentarz ewangelicki
niem. Fichtkaten
- Rodzaj
- cmentarz poewangelicki
- Nazwa niemiecka
- Fichtkaten
- Miejscowość
- Zgierz, gm. Główczyce
- Dawny powiat
- Kreis Stolp (Prowincja Pomorze, Regierungsbezirk Köslin)
- Powiat dziś
- słupski
- Po 1945
- pozostał cmentarzem
- Dziś
- miejsce pamięci / pomnik (d. cmentarz ewangelicki)

Zgierz, przed 1945 rokiem Fichtkaten, był osadą w powiecie słupskim, w rejencji koszalińskiej prowincji Pomorze; dziś leży w gminie Główczyce. Własnej świątyni ani kaplicy nie miał; pozostał po nim cmentarz. Leży około 400 metrów na południowy wschód od zabudowań, na wschód od głównej drogi z Ciemina do Zgierza, na lekkim wzniesieniu pośród lasu. Gminny program opieki nad zabytkami gminy Główczyce na lata 2024–2027 wymienia go w ewidencji konserwatorskiej jako cmentarz ewangelicki z około 1918 roku. Stoi na nim zdewastowany pomnik ustawiony na kilku stopniach. Mieszkańcy Zgierza potwierdzają, że na początku lat dziewięćdziesiątych XX wieku stał on na swoim miejscu, a pod nim znajdowała się krypta.
W spisie powszechnym z 2 grudnia 1895 roku Fichtkaten nie ma osobnego wiersza, bo nie tworzył gminy. Figuruje w wykazie osad wchodzących w skład jednostek gminnych (Wohnplätze als Theile der Gemeindeeinheiten), przy pozycji 336 — obwodzie dworskim Zezenow (Cecenowo) — obok Bottke i Neu Zezenow, jako „Fichtkathen 1 u. 12”, czyli jeden budynek mieszkalny i 12 mieszkańców (strona 185). Sam obwód dworski liczył 252 mieszkańców, wszystkich ewangelików; spis przypisuje go do parafii, urzędu stanu cywilnego i obwodu urzędowego w Cecenowie. Zgierz należał zatem w 1895 roku do parafii ewangelickiej w Cecenowie, w okręgu kościelnym Słupsk-Stare Miasto.
Po zajęciu okolicy przez Armię Czerwoną 8 marca 1945 roku ludność niemiecką i słowińską wysiedlono.
Źródła: Zgierz — Cmentarze ewangelickie w powiecie słupskim, s. 93; Ewidencja cmentarzy Pomorza (Białe Karty konserwatorskie); Gemeindelexikon für die Provinz Pommern, spis powszechny z 2 XII 1895; Dawne cmentarze w powiecie słupskim, Słupsk 2013, s. 93; Gminny Program Opieki nad Zabytkami Gminy Główczyce na lata 2024–2027 (uchwała nr XVII/137/25 z 28 sierpnia 2025 roku).
⚠ Pinezka wskazuje miejscowość, nie sam obiekt — położenie przybliżone. (według danych OpenStreetMap)
Źródła
- Ewidencja cmentarzy Pomorza (Białe Karty konserwatorskie)
- Gmina Główczyce – Cmentarze ewangelickie w powiecie słupskim
- Gemeindelexikon für die Provinz Pommern, spis powszechny z 2 XII 1895
- Dawne cmentarze w powiecie słupskim, Słupsk 2013
Metryczka
- Identyfikator w atlasie
- CM-0800
- Stan weryfikacji
- sprawdzony w źródłach
- Pewność ustaleń
- wysoka