Dziedzictwo › Katalog › Złotnica

Cmentarz · powiat elbląski

Złotnica — cmentarz mennonicki

niem. Güldenfelde

Rodzaj
cmentarz mennonicki
Nazwa niemiecka
Güldenfelde
Miejscowość
Złotnica, gm. Markusy
Dawny powiat
Kreis Stuhm (Regierungsbezirk Marienwerder, Provinz Westpreußen)
Powiat dziś
elbląski
Po 1945
pozostał cmentarzem
Wycinek niemieckiej mapy topograficznej 1:25 000
Okolica na dawnej mapie — położenie samego obiektu jest przybliżone. Niemiecka mapa topograficzna 1:25 000 z lat około 1900–1940 (Messtischblatt; Mapster / Archiwum Map WIG).

Złotnica, po niemiecku Güldenfelde, leżała u styku Żuław z wysoczyzną, w ówczesnym powiecie sztumskim. Spis powszechny z 1 grudnia 1885 roku naliczył tu 144 mieszkańców: 78 ewangelików, 27 katolików i 39 innych chrześcijan. Do rubryki „inni chrześcijanie” spis zaliczał między innymi mennonitów, ale osobno ich nie wyodrębniał. Zarówno parafię ewangelicką, jak i katolicką wieś miała w Lichtfelde.

Sam cmentarz leży poza wsią, po południowej stronie drogi Stalewo–Zwierzno, a administracyjnie w obrębie ewidencyjnym Jasna, w gminie Dzierzgoń, powiecie sztumskim, przy granicy województw. Zachowały się dwie piaskowcowe stele, tumby, podstawy pod krzyże oraz resztki betonowej bramy dawnego ogrodzenia. Do rejestru zabytków obiektu nie wpisano; nie figuruje on też w wykazie ewidencji zabytków gminy Dzierzgoń.

Almanach parafii Prus Zachodnich z 1913 roku zalicza tę miejscowość do parafii Lichtfelde i podaje tu 134 ewangelików.

W lipcu 2010 roku Aleksandra Paprot, która badała wtedy cmentarze ewangelickie i mennonickie Żuław Elbląskich, zaliczyła ten cmentarz do zdewastowanych i zapomnianych przez mieszkańców.

Źródła: Gemeindelexikon für die Provinz Westpreussen, na podstawie spisu powszechnego z 1 grudnia 1885 roku, oprac. Königliches statistisches Bureau, Kreis Stuhm, s. 68–69, poz. 19 (odczyt ze skanu); wojewódzka i gminna ewidencja zabytków, w tym wykaz gminy Dzierzgoń; karty ewidencyjne Narodowego Instytutu Dziedzictwa; „Die evangelischen Kirchengemeinden in Ostpreußen und Westpreußen in den Pfarr-Almanachen von 1912 und 1913”, wyd. 2, Hamburg 2000 (Sonderschrift 59), almanach Prus Zachodnich 1913, s. 69; A. Paprot, „Losy ewangelickich i mennonickich cmentarzy na Żuławach Elbląskich”, w: „Krajobraz kulturowy i społeczny Żuław Elbląskich”, red. A. W. Brzezińska, U. Wróblewska, P. Szwiec, wyd. I, ISBN 978-83-88400-63-6, s. 37–46 (badania terenowe z lipca 2010 roku).

Położenie: 54,0285° N, 19,3288° E Pokaż w atlasie →

⚠ Dokładne położenie obiektu nieustalone — pinezka orientacyjna. (Poligon OSM nieotagowany — przypisanie do weryfikacji (alternatywny centroid wsi 54.0320, 19.3058))

Źródła

  1. markusy.pl
  2. dzieje.pl
  3. „Die evangelischen Kirchengemeinden in Ostpreußen und Westpreußen in den Pfarr-Almanachen von 1912 und 1913”, wyd. 2, Hamburg 2000 (Sonderschrift 59), almanach Prus Zachodnich 1913, s. 69
  4. A. Paprot, „Losy ewangelickich i mennonickich cmentarzy na Żuławach Elbląskich”, w: „Krajobraz kulturowy i społeczny Żuław Elbląskich”, red. A. W. Brzezińska, U. Wróblewska, P. Szwiec, wyd. I, ISBN 978-83-88400-63-6, s. 37–46 (badania terenowe z lipca 2010 roku)

Metryczka

Identyfikator w atlasie
CM-0965
Stan weryfikacji
sprawdzony w źródłach
Opis powstał z kwerendy źródłowej dla atlasu dziedzictwa ewangelickiego Pomorza. Zawiera wyłącznie fakty potwierdzone w wymienionych źródłach; szczegóły niepewne oznaczono [?]. Uwagi i sprostowania: lukasz@plexisystem.pl.