Chojnice — cmentarz ewangelicki

Z Wikipedii (PL)

Dawny cmentarz ewangelicki Chojnic leżał na wzgórzu za Bramą Gdańską, w kwadracie dzisiejszych ulic Swarożyca, Gdańskiej i Świętopełka, na terenie obecnego Chojnickiego Centrum Kultury. Otwarto go w 1621 roku, wkrótce po tym, jak fara wróciła w 1616 roku do katolików — materiały do dziejów miasta wiążą to z wyrokiem Trybunału Koronnego, a Agathon Harnoch pisze ogólniej o przegranym procesie. Ewangelicy stracili wtedy kościół i miejsce pochówku: nabożeństwa przenieśli najpierw do kościoła szpitalnego — według Harnocha świętego Jerzego, według Benwitza i inwentarza zabytków świętego Ducha — a w 1620 roku na piętro ratusza. 29 lipca 1621 roku proboszcz chojnicki i archidiakon kamieński Jan Dorengowski oprotestował otwarcie nowej nekropolii przed sądem ławniczym w Tucholi. Według niego na nowym cmentarzu stała kaplica przedpogrzebowa, którą dwaj rajcy zbudowali własnym kosztem; Dorengowski protestował przeciw niej w 1623 roku, nazywając ją „synagogą”, a po ugodzie z 1625 roku kaplicę rozebrano, a materiał z niej oddano proboszczowi — w połowie sprzedany, w połowie podarowany. Cmentarz powiększono w 1643 roku. W 1630 roku wygłaszano na nim kazania polowe i pogrzebowe, z ambony przymocowanej do wielkiej lipy; w 1697 roku ambonę przeniesiono do odbudowanego kościoła świętego Ducha. Ksiądz Jakub Fankidejski, pisząc o utraconych kościołach diecezji chełmińskiej, zapisuje: „w roku 1616 odebrano luteranom farę”. Dodaje, że wcześniej chojnicki dekanat przestał istnieć, dochody fary — st…