Po Trójcy Świętej · tydzień 15 · kolor: zielony
Rok powstania
1246
Czy aktywny dziś
Nie / zniszczony / nieużywany
Powiat
Elbląg M.
Typ
Kościół / zbór
Denominacja
ewangelicka

Z Wikipedii (PL)

Dawny kościół dominikanów pod wezwaniem Najświętszej Marii Panny — Marienkirche — należy do najstarszych budowli Elbląga. Konwent założono około 1239 roku na mocy przywileju mistrza krajowego zakonu krzyżackiego Hermana Balka, a budowę murowanego prezbiterium podjęto wkrótce po 1246 roku. Nawę południową wzniesiono w połowie czternastego wieku; po pożarze z 1504 roku świątynię przekształcono w dwunawową halę i ten kształt zachowała do dziś. W 1542 roku dwaj ostatni dominikanie przekazali kościół i klasztor Radzie Miejskiej, ta zaś oddała je gminie ewangelickiej. Od 1542 do 1945 roku kościół był główną świątynią protestancką Elbląga — czterysta lat jednej wspólnoty w murach postawionych przez inną. Podczas oblężenia miasta w lutym 1945 roku budowla została poważnie uszkodzona pociskami i wypalona, a straty pogłębił brak opieki w pierwszych latach powojennych. Decyzja o odbudowie zapadła w 1959 roku, lecz z braku środków prace podjęto dopiero na początku lat sześćdziesiątych. Od 24 lipca 1961 roku, z inicjatywy Gerarda Kwiatkowskiego, działa tu galeria sztuki współczesnej — Galeria EL, od 1965 roku organizatorka Biennale Form Przestrzennych. Konstrukcję dachu wymieniono w latach 1975–1982, a na czas adaptacji i remontu działalność galerii zawieszono na początku 1976 roku. W 2011 roku we wnętrzu zbudowano dwupoziomową szklaną emporę wystawienniczą. Obiekt funkcjonuje jako Centrum Sztuki Galeria EL. 📌 Podstawę źródłową dla samej ciągłości znalazłem u Harnocha. Pisze on, że 3 k…

Źródła zewnętrzne

  • Kwerenda internetowa — weryfikacja Ł.S. (2026-06-18) — kwerenda webowa
  • kościół pw. NMP, ob. galeria sztuki EL — Zabytek.pl — audyt workflow
  • Agathon Harnoch, „Chronik und Statistik der evangelischen Kirchen in den Provinzen Ost- und Westpreussen”, Neidenburg 1890, s. 412–414 — źródło drukowane
  • Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, Warszawa 1880–1902, t. II, hasło „Elbląg” — źródło drukowane
  • Gemeindelexikon für die Provinz Westpreussen, spis powszechny z 1 XII 1885, Kreis Elbing — źródło drukowane
  • Atlas Ewangelickiego Pomorza — własny zbiór danych obiektów (analiza konwencji pola nazwa_de na 1225 rekordach) — źródło drukowane

Połączone źródła: koscioly_json

Zauważyłeś błąd, znasz historię obiektu, masz zdjęcia z archiwum rodzinnego? Napisz — każda informacja idzie do bazy z atrybucją źródła. Baza w budowie.

Wpisz słowo lub temat, który Cię interesuje: