Wrzeście — dawny kościół ewangelicki (Freist)
Freist
- Rok powstania
- 1874
- Czy aktywny dziś
- Nie / zniszczony / nieużywany
- Powiat
- słupski
- Typ
- Kościół / zbór
- Denominacja
- ewangelicka
Z Wikipedii (PL)
Wrzeście, po niemiecku Freist, leży około 10 kilometrów na północny wschód od Słupska; przed 1945 rokiem należało do powiatu słupskiego w rejencji koszalińskiej prowincji Pomorze. Kościół wzmiankowano już w 1493 roku, przebudowano w 1620 roku, a obecną budowlę, z organami Christiana Friedricha Völknera, wzniesiono w latach 1872–1874. Dziś jest to kościół rzymskokatolickiej parafii Przemienienia Pańskiego w diecezji pelplińskiej. Parafia podaje te same daty budowy co źródła niemieckie; obejmuje trzynaście miejscowości i około dwóch tysięcy wiernych, a jednym z jej kościołów filialnych jest dawny zbór w Żelkowie. Patronat nad zborem sprawował każdorazowy właściciel folwarku we Wrześciu. Proboszcz Michael Grote, w spisie Müllera następca Joachima Göte (ordynowanego w 1585 roku), poprosił o dołączenie jeszcze jednej wsi i o powiększenie dochodów; według Müllera (s. 495) w ten sposób przyłączono do parafii Freist Schwuchow i Roggatz. Według Jana Wilda granice parafii zmieniono przy wizytacji z 1590 roku: do zboru we Wrześciu przeniesiono luteranów z Kukowa, Rogawicy, Swochowa i Żydzina, należących dotąd do staromiejskiej parafii Świętego Piotra w Słupsku, oraz z Wiklina z parafii w Gardnie. Według księgi duchownych Ernsta Müllera z 1912 roku pierwszym znanym pastorem we Wrześciu, po niemiecku Freist, był Joachim Göte, ordynowany 30 września 1585 roku; w XVII wieku urzędowali tu między innymi Gregorius Villemügge (od 1609 roku), Petrus Stuväus (1629–1639), Nikolaus Crosius (od 164…
Źródła zewnętrzne
- Wikipedia, wydanie polskie (pl.wikipedia.org), hasło „Wrzeście (powiat słupski)” — encyklopedia
- Portal internetowy Diecezji Pelplińskiej (diecezja-pelplin.pl), strony parafii — Wrzeście — źródło online
- Parafia pw. Przemienienia Pańskiego we Wrześciach — diecezja pelplińska — źródło online
- W. Bartholdy, „O Stolpa, du bist ehrenreich…”. Kulturgeschichtliche Beiträge zur Kirchen- und Stadtgeschichte von Stolp, Stolp 1910 — monografia
- Jan Wild, „Ewangelickie Pomorze — miejsca i ludzie. Wrzeście”, „Informator Parafialny” Parafii Ewangelicko-Augsburskiej w Słupsku, nr 9 (286)/2026, s. 11–14 — czasopismo parafialne
- L. Böttger, „Die Bau- und Kunstdenkmäler des Regierungsbezirks Köslin”, t. II, z. 4: „Der Kreis Stolp”, Stettin 1894, s. 10 — źródło drukowane
- E. Müller, „Die evangelischen Geistlichen Pommerns”, cz. II, Stettin 1912, s. 495 — źródło drukowane
- „Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich”, t. XIV, hasło „Wrzeszcz” — źródło drukowane
- L. W. Brüggemann, „Ausführliche Beschreibung des gegenwärtigen Zustandes des Königl. Preußischen Herzogthums Vor- und Hinterpommern”, t. II cz. 2, Stettin 1784, s. 961 — źródło drukowane
- „Koszalińsko-Kołobrzeskie Wiadomości Diecezjalne”, 1974, nr 2, s. 42–44 — źródło drukowane
- „Das Evangelische Pommern”, cz. II: „Behörden, Kirchen, Pfarrstellen, Geistliche, Anstalten und Vereine”, wyd. Evangelischer Pfarrerverein der Provinz Pommern, Stettin 1932, s. 170 — źródło drukowane
- A. Klemp, „Protestanci w dobrach prywatnych w Prusach Królewskich od drugiej połowy XVII do drugiej połowy XVIII wieku”, Gdańsk 1994, s. 207 — monografia
- A. von Livonius, „Hinterpommersche Kirchenbücher und andere Quellen der Sippenforschung”, „Ostpommersche Heimat” 1938, nr 3 — artykuł prasowy
Połączone źródła: koscioly_json
Zauważyłeś błąd, znasz historię obiektu, masz zdjęcia z archiwum rodzinnego? Napisz — każda informacja idzie do bazy z atrybucją źródła. Baza w budowie.