Gdańsk - Stare Miasto — cmentarz (ewangelickie)

Z Wikipedii (PL)

Pierwszy cmentarz świętego Bartłomieja leżał na Młodym Mieście: przy lokacji w 1380 roku wyznaczono na kościół wraz z przylegającym cmentarzem działkę 120 × 80 m. Po 1455 roku został zamknięty i zniszczony, a nowy założono przy świątyni wznoszonej od 1456 roku na Starym Mieście. Zajął prostokątną działkę o powierzchni około 0,5 ha, z kościołem we wschodniej części, między dzisiejszymi ulicami Łagiewniki, Gnilną, świętego Bartłomieja i Zaułkiem świętego Bartłomieja. Był to cmentarz parafialny, katolicki; źródła datują przejście parafii na ewangelicką na rok 1523/1524. 🟡 Ta ciągłość wymaga zastrzeżenia. Freytag pokazuje, że w sierpniu 1524 roku probostwo świętego Bartłomieja obsadzono z wyboru ludowego — otrzymał je Matthias Bienwald — ale luterański zryw z lat 1525–1526 został stłumiony: 26 lutego 1526 roku we wszystkich kościołach miasta śpiewano znów mszę po łacinie, a 12 lipca tego roku mandat biskupa nakazał wygnanie duchownych ewangelickich. Trwale ewangelickie stały się kościoły gdańskie dopiero po 1557 roku, kiedy miasto otrzymało przywilej tolerancyjny; prawne uznanie Kościoła ewangelickiego w Gdańsku przyszło w 1577. Tak samo datowane jest przejście kościoła świętej Barbary na Długich Ogrodach — na rok 1557. O ciągłości życia parafialnego od schyłku XVI wieku świadczą dwie tablice w zakrystii, na których zapisano liczbę komunikantów za każdy rok od 1590. Cmentarz otaczał mur z bramami; jego część zachowała się wzdłuż północnej granicy działki, przy ulicy Gnilnej. Br…