Wocławy — cmentarz ewangelicki

Z Wikipedii (PL)

Cmentarz przykościelny w Wocławach otacza ruiny dawnego kościoła ewangelickiego pośrodku wsi. Ma 0,55 hektara i leży przy ulicy Władysława Łokietka. Z rozproszonych nagrobków utworzono lapidarium; tworzą je stela, dwie płyty epitafijne i kilka innych nagrobków. Pochówki ustały po wysiedleniu ewangelików. Drugi cmentarz poewangelicki wsi, przy drodze z Osic do Bystrej, opisano osobno. Cmentarz na działce 98/2 to osobny obiekt, różny od obu cmentarzy poewangelickich; ewidencja gminna prowadzi go jako katolicki z 1867 roku. Wocławy — po niemiecku Wotzlaff, w dokumentach średniowiecznych Oteslawe — to wieś kościelna na Żuławach Gdańskich, dwie mile na wschód od Gdańska, w dawnym powiecie Danziger Niederung. Słownik geograficzny liczy jej 1015 hektarów, z czego 896 żyznej roli, i wykazuje w niej 18 gburstw i 5 zagród. Pierwszą wzmiankę przynosi rok 1308, kiedy książę Władysław nadał Oteslawe synom Unisława wraz z ośmioma innymi wsiami żuławskimi; dwa lata później wieś przeszła drogą kupna do zakonu krzyżackiego. W 1384 roku wielki mistrz Konrad Zöllner von Rothenstein odnowił sołtysowi i mieszkańcom przywilej na prawie chełmińskim, a kościół parafialny i plebanię uposażył czterema łanami. Pod koniec wojny trzynastoletniej, w 1465 roku, wieś ciężko spustoszyły zaciężne oddziały krzyżackie ciągnące przez Żuławy. Od Reformacji do 1945 roku świątynia służyła ewangelikom — luteranom, później unijnym. Ksiądz Jakub Fankidejski wymienia „kościół w Wocławiu (Wotzlaff)” w grupie świątyń d…