Grabowo Kościerskie — cmentarz ewangelicki
Alt Grabau
- Czy aktywny dziś
- Nie / zniszczony / nieużywany
- Powiat
- kościerski
- Typ
- Cmentarz
- Denominacja
- ewangelicka
Z Wikipedii (PL)
Po ewangelickich mieszkańcach Grabowa Kościerskiego pozostał cmentarz. Został on ujęty w ewidencji zabytków i jest dziś nieczynny. Założono go podobno w 1891 roku, lecz daty tej nie potwierdza żaden z dostępnych wykazów. Własnego kościoła ani kaplicy tutejsi ewangelicy nie mieli. Grabowo Kościerskie, po niemiecku Alt Grabau, to kaszubska wieś dawnego powiatu kościerskiego (Kreis Berent), z własnym urzędem stanu cywilnego i katolickim kościołem parafialnym świętej Anny, wzniesionym w 1631 roku, za kartuzów; parafia ma filię w Rekownicy. W 1284 roku Alt Grabau wyznaczało południowy kraniec ziemi Pirsna, a w 1291 roku dobra klasztoru w Łeknie sięgały „aż do granic Strippau i Alt-Grabau”. Parafię w Grabowie Kościerskim wymieniają źródła po raz pierwszy w 1284 roku — tak podaje inwentarz zabytków z 1884 roku, zastrzegając, że to data pierwszej wzmianki o parafii, nie budowy kościoła. Samą wieś *Słownik geograficzny* zna z dokumentów od 1295 roku. Luteranie pojawili się tu w XVI wieku. *Słownik geograficzny* podaje, że w XVI wieku wieś należała do Doręgowskich, początkowo luteranów, którzy w pobliskiej Rekownicy zbudowali zbór; potem wrócili do katolicyzmu i zamienili zbór na kościół. Około 1600 roku dobra objął Maciej de Szedlin Knibawski (Harnoch pisze: von Knibowski), „zagorzały zwolennik luteranizmu”, który sprowadził do Grabowa i okolicznych, w większości opustoszałych wsi wielu luterańskich osadników z Brandenburgii i Pomorza, a w pobliskim Kłobucinie wystawił im zbór. W 16…
Źródła zewnętrzne
- Ewidencja cmentarzy Pomorza (Białe Karty konserwatorskie) — ewidencja konserwatorska
- Grabowo Kościerskie — Memento Mori [kopia archiwalna 2024-08-07] — audyt workflow
- Gemeindelexikon für die Provinz Westpreussen, spis powszechny z 1 XII 1885, Kreis Berent — źródło drukowane
- Gemeindelexikon für die Regierungsbezirke Allenstein, Danzig, Marienwerder, Posen, Bromberg und Oppeln, Heft II: Regierungsbezirk Danzig, Berlin 1912 (spis powszechny z 1 XII 1910) — źródło drukowane
- Meyers Orts- und Verkehrs-Lexikon des Deutschen Reichs — źródło drukowane
- „Uebersicht der Bestandtheile und Verzeichniss aller Ortschaften des Danziger Regierungs-Bezirkes”, Danzig 1820 — spis urzędowy
- J. Heise, „Die Bau- und Kunstdenkmäler der Kreise Carthaus, Berent und Neustadt” (Die Bau- und Kunstdenkmäler der Provinz Westpreussen, z. 1), Danzig 1884 — inwentarz zabytków
- Th. Hirsch, „Geschichte des Karthauser Kreises bis zum Aufhören der Ordensherrschaft”, „Zeitschrift des Westpreußischen Geschichtsvereins”, z. 6 (1882), s. 18, 23 — źródło drukowane
- H. Schuch, „Die Zustände der Landbevölkerung im Kreise Berent am Schlusse der polnischen Herrschaft 1772”, „Zeitschrift des Westpreußischen Geschichtsvereins”, z. 15 (1886), s. 169–171, 186–187 — źródło drukowane
- „Die evangelischen Kirchengemeinden in Ostpreußen und Westpreußen in den Pfarr-Almanachen von 1912 und 1913”, wyd. 2, Hamburg 2000 (Sonderschrift 59), almanach Prus Zachodnich 1913, s. 33 — źródło drukowane
- „Der Reichsbote” (Berlin), 30 maja 1912 roku, s. 4 (obraz strony: Staatsbibliothek zu Berlin, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
- „Aufwärts”, 5 października 1934 roku, s. 2 (obraz strony: Universitäts- und Landesbibliothek Münster, Deutsches Zeitungsportal) — źródło drukowane
Połączone źródła: koscioly_json
Zauważyłeś błąd, znasz historię obiektu, masz zdjęcia z archiwum rodzinnego? Napisz — każda informacja idzie do bazy z atrybucją źródła. Baza w budowie.