Szlaga — cmentarz (ewangelickie)

Z Wikipedii (PL)

Szlaga leży w gminie Osiek; do dziś istnieje tu osada Szlaga-Młyn, a nazwa mówi, z czego wieś wyrosła. Słownik geograficzny opisuje Szlagę, po niemiecku Schlaga, jako osadę młyńską nad Prusiną, dopływem Czarnej Wody, z pocztą w Osieku i parafią katolicką w Skórczu; na jej 221 hektarach 52 zajmowała rola, 14 łąki, a 99 las. Stał tu młyn wodny o dwóch gankach i jednym do kaszy, obok niego tartak. Była to miejscowość maleńka. Spis z 1 grudnia 1885 roku wykazał w Szladze dwa domy i trzy gospodarstwa domowe, a w nich 22 osoby — jedenastu mężczyzn i jedenaście kobiet — w tym sześcioro ewangelików wobec szesnastu katolików. 📌 Te same liczby powtarza Słownik geograficzny, powołując się wprost na rok 1885, nie są to więc dwa niezależne pomiary, lecz jeden. Wykaz gmin dodaje jednak to, czego w Słowniku nie ma: w kolumnie parafii ewangelickiej stoi przy Szladze ten sam zapis co w kolumnie katolickiej, a ten Słownik rozwiązuje jako Skórcz. Ewangelicy z osady mieli więc parafię tam, gdzie katolicy — w odległym o jedenaście kilometrów Skórczu. 🟡 Cmentarza poewangelickiego nie potwierdza żaden z przejrzanych wykazów: arkusz gminy Osiek w wojewódzkiej ewidencji zabytków ma sześć pozycji, wszystkie w Kasparusie i w Osieku, a ewidencja cmentarzy Pomorza obejmuje 481 pozycji, z których żadna nie leży w powiecie starogardzkim. Arkusz gminny jest przy tym niepełny — brakuje w nim udokumentowanego skądinąd cmentarza ewangelickiego w Jeziorkach w tej samej gminie — więc jego milczenie sprawy nie …