Piekło Dolne — cmentarz (ewangelickie)

Z Wikipedii (PL)

Piekło Dolne — po kaszubsku Piékło, po niemiecku Niederhölle — to leśna wieś założona w XVII wieku na karczowisku; żyło się tu ze smolarni, hut szkła oraz wypału węgla i wapna. 📌 John Muhl zalicza ją do dwunastu wsi hutniczych Wyżyny Gdańskiej, które wyrosły z chat wypalaczy węgla drzewnego, wapna i potażu oraz smolarzy; wszystkie leżały w pruskich powiatach kartuskim i kościerskim, a do powiatu Wyżyny Gdańskiej trafiły dopiero przy tworzeniu Wolnego Miasta Gdańska. Miejscowość leży na Wyżynie Gdańskiej, na Kaszubach, na pograniczu katolicko-ewangelickim; tutejsi protestanci należeli do luteran i do staropruskiego Kościoła unijnego. Do 1772 roku wieś należała do starostwa skarszewskiego. Przy pruskim przejęciu zapisano, że ta „wieś immediatna” liczy osiem z górą łanów chełmińskich, z czego pół łana zarośli, że gleba jest bardzo zła, a mieszka tu sześciu gospodarzy i trzech komorników, płacących 135 talarów czynszu domenalnego i 17 talarów kontrybucji. 📌 Mieszkańcy byli niemal wszyscy wyznania ewangelickiego. Sołtysem był Georg Grönke, gospodarzami Georg i Daniel Marschinke, Michel Blockus, Michel Klatt oraz David Paßke. 29 czerwca 1819 roku sześciu gospodarzy otrzymało dokumenty potwierdzające pełną i nieograniczoną własność swoich zagród; w 1829 roku wieś wzięła wspólnie z Piekłem Górnym i Gromadzinem w dzierżawę wieczystą przyległe zarośla leśne, a recesem z 13 czerwca 1843 roku podzielono je między gospodarzy i wykupiono prawo wypasu w lesie państwowym. Przed 1920 rokiem…