Hopowo — cmentarz (ewangelickie)

Z Wikipedii (PL)

Hopowo, po niemiecku Hoppendorf, było w powiecie kartuskim rzadkością: ośrodkiem ewangelickim z własną parafią pośród katolickich, kaszubskich wsi. Od 1895 roku działała tu gmina wikariuszowska, a 1 października 1902 roku erygowano samodzielną Ewangelicką Gminę Kościelną, która przetrwała do 1945 roku. 📌 Rok założenia potwierdzają dwa niezależne wykazy: zestawienie parafii protestanckich Prus Zachodnich według dat powstania, gdzie Hopowo stoi pod rokiem 1895 obok Sopotu i Sierakowic z 1890, oraz wykaz ksiąg metrykalnych z 1908 roku, który notuje tu chrzty, śluby, pogrzeby i komunikantów od 1895 roku, a konfirmacje od 1897, w diecezji kartuskiej. Sama nazwa wsi pochodzi od osadników noszących nazwisko Hoppe. Pierwszy kościół był drewniany. 📌 Przerobiono go później na stodołę — i ta stoi do dziś. Ceglaną świątynię wzniesiono w latach 1911–1913 i poświęcono 23 kwietnia 1913 roku. Meyers odnotowuje około 1912 roku ewangelicki kościół parafialny, przynależność katolicką wsi do Goręczyna, urząd stanu cywilnego w Borczu i 335 mieszkańców. 📌 Spis z 1 grudnia 1910 roku wymienia przy parafii w Hopowie cztery miejscowości: samo Hopowo, Egiertowo, Kamelę i Maidahnen. Pierwszy spis Rzeczypospolitej, z 30 września 1921 roku, wykazał 347 mieszkańców, w tym 129 wyznania ewangelickiego; narodowość polską podało 237 osób, niemiecką 110. 🔴 Ze starszym zapisem jest kłopot. *Słownik geograficzny* notuje przy haśle Hopfendorf 207 katolików w 26 domach i żadnych ewangelików, tymczasem spis powsze…