Kiełpinek — cmentarz (ewangelickie)

Z Wikipedii (PL)

Kiełpinek, po niemiecku Hasseln, leżał około mili na północ od Człuchowa, w okolicy lesistej. Była to wieś rycerska. 🟡 Wiązane z nią w opisach pochodzenie od podziału majątku Kiełpin po 1466 roku, dawna nazwa „Kiełpin B” i wprowadzenie luteranizmu przez ród Manteufflów nie mają oparcia w źródłach zebranych przy tym wpisie. 📌 Słownik geograficzny wymienia w Kiełpinku wyłącznie ewangelików: na siedem domów i piętnaście budynków przypadało 120 mieszkańców, a areał wynosił 3 525 morgów. 🔴 To jednak milczenie źródła, a nie zapis o braku katolików — i wykaz gmin z 1 grudnia 1885 roku pokazuje coś innego: na stronie 162 pod pozycją 108, w dziale obwodów dworskich, w odczycie frakturowym „Hajseln”, stoi 127 mieszkańców w dziewięciu domach i dwudziestu gospodarstwach, w tym 73 ewangelików i 54 katolików. Katolików było tu zatem blisko dwie piąte. 🟡 Tę samą parę liczb, 73 i 54, nasz odczyt podaje w tym wierszu również jako podział na mężczyzn i kobiety, więc rozkład wyznaniowy wymaga potwierdzenia z drugiego egzemplarza spisu. Miejsce wsi wśród obwodów dworskich zgadza się natomiast ze słownikowym określeniem wsi rycerskiej. Własnej świątyni tutejsi ewangelicy nie mieli — należeli do parafii w Człuchowie, a katolicy z okolicy korzystali z kościoła świętego Andrzeja w sąsiednim Kiełpinie, którego metrykę podaje się raz jako rok 1788, raz — za Słownikiem geograficznym — jako poświęcenie w 1835 roku. W Kiełpinku został tylko cmentarz. Przynależność prowincjonalna zmieniała się dwukrotn…