Łeba — cmentarz (ewangelickie)

Z Wikipedii (PL)

Dawny cmentarz ewangelicki leży przy ulicy Parkowej w Łebie (niemieckie Leba), mieście nad Bałtykiem, które przed 1945 rokiem należało do powiatu lęborskiego w rejencji koszalińskiej, w prowincji Pomorze. Łeba miała własną parafię ewangelicką z kościołem w mieście, a do niej należała jeszcze filia w Sarbsku oraz Nowęcin, Szczenurze, Uhlingen i Bargędzino. Müller wylicza jedenastu tutejszych pastorów; najwcześniejszy odnotowany urzędował już podczas wizytacji 23 stycznia 1560 roku, a Gregorius Bunck objął parafię w 1590 jako „pierwszy pastor przy nowo wzniesionym kościele”. Katolicy jeździli do Lęborka, bo najbliższą parafię swojego wyznania mieli dopiero tam. Miasto było więc protestanckie niemal bez reszty: spis powszechny z 2 grudnia 1895 roku zapisał tu 1872 ewangelików, 19 katolików i 10 Żydów, a wykaz Meyersa około 1905 roku podaje 1972 mieszkańców. 📌 Cmentarz pochodził z XIX wieku i był niewielki — już na początku XX wieku brakowało na nim wolnych miejsc. Chowano tu do 1945 roku; potem, po wysiedleniu ludności niemieckiej, pochówków zaprzestano. Na początku lat osiemdziesiątych XX wieku na części dawnej nekropolii przeprowadzono ekshumacje i postawiono osiedle mieszkaniowe, niszcząc nagrobki, krzyże i żeliwne ogrodzenia. Do dziś stoją fragmenty muru i przewrócone elementy nagrobków. Z inicjatywy Związku Byłych Łebian (Bund der Lebaer) i władz miasta 23 maja 1993 roku poświęcono na tym miejscu kamień z napisem „Pamięci Gminy Ewangelickiej” w czterech językach: kaszubs…