Po Trójcy Świętej · tydzień 15 · kolor: zielony
Powiat
kwidzyński
Typ
Cmentarz
Denominacja
ewangelickie

Z Wikipedii (PL)

Białki leżą w gminie Sadlinki, w powiecie kwidzyńskim, niedaleko samego Kwidzyna; w czasach pruskich nazywały się Bialken i były wsią z folwarkiem i młynem. Pruski spis powszechny z 1 grudnia 1885 roku zastał tu 45 domów, 80 gospodarstw domowych i 312 mieszkańców — 151 mężczyzn i 161 kobiet — z czego 308 to ewangelicy, a czworo katolicy. Ćwierć wieku później, w spisie z 1 grudnia 1910 roku, mieszkały tu już 353 osoby, a wśród mówiących po niemiecku katolików było siedmioro. Do kościoła jeździło się do Kwidzyna, bo tam była i parafia ewangelicka, i katolicka. Cmentarz założono poza wsią, w lesie, i tak też opisuje go ewidencja konserwatorska: dawny cmentarz ewangelicki na terenie leśnym. Nie jest w tej okolicy jedyny — ewidencja notuje drugi taki sam, również w lesie, w pobliskich Boguszach, a dalej, w tej samej gminie, kolejne dawne cmentarze ewangelickie w Bronisławowie i dwa w Karpinach. Leśne położenie było tu regułą, nie wyjątkiem. 🟡 Daty założenia cmentarza w Białkach, jego powierzchni ani stanu zachowania nie ustalono; nie zachował się w dokumentacji żaden odczyt z nagrobków. O losach miejsca po 1945 roku dokumentacja milczy. 📌 Diagnoza potwierdzona na surowym skanie i możliwa do naprawienia. Prawa strona rozkładu powiatu kwidzyńskiego otwiera się dwunastoma wierszami należącymi jeszcze do powiatu sztumskiego (numery 127–138), więc kolumny liczbowe i parafialne są przesunięte o dwanaście pozycji w stosunku do kolumny nazw; sprawdzianem są trzy miasta powiatu, których…

Źródła zewnętrzne

  • Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w Gdańsku, wojewódzka ewidencja zabytków, arkusz gminy Sadlinki, stan 29 VIII 2026, poz. 11
  • Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, Tom I, hasło Białki — źródło drukowane
  • Gemeindelexikon für die Provinz Westpreußen. Auf Grund der Materialien der Volkszählung vom 1. Dezember 1885 und anderer amtlicher Quellen, Berlin 1887 — źródło drukowane
  • Wojewódzka ewidencja zabytków, Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w Gdańsku, arkusz gminy Sadlinki (stan 29 VIII 2026) — źródło drukowane

Zauważyłeś błąd, znasz historię obiektu, masz zdjęcia z archiwum rodzinnego? Napisz — każda informacja idzie do bazy z atrybucją źródła. Baza w budowie.

Wpisz słowo lub temat, który Cię interesuje: