Gdańsk — Kościół św. Katarzyny

Z Wikipedii (PL)

Kościół świętej Katarzyny jest najstarszą farą gdańskiego Starego Miasta. Podanie każe go budować książętom Pomorza Gdańskiego około 1185 roku, ale pierwsza pewna wzmianka pochodzi z 1263; wznoszono go w latach 1227–1239, a rozbudowano po 1379 roku. Jego proboszcza, zwanego zwykle *plebanus in gdano*, wymieniano jako świadka w sprawach sądowych, a bywał i kanclerzem księcia pomorskiego. Sąsiedztwo dwóch far bywało ciasne: 11 czerwca 1363 roku komtur gdański Giselbert von Dudulsheim rozsądzał spór między proboszczami kościoła Mariackiego i świętej Katarzyny. Zasięg tej parafii wykraczał daleko poza mury — 28 listopada 1391 roku biskup nominat włocławski Henryk zatwierdził rozporządzenia, jakie chełmiński kanonik Marcin i proboszcz świętej Katarzyny wydali dla ubogich mieszkających na przedmieściu przy świętym Jerzym, a wspierającym to dzieło przyrzekł czterdzieści dni odpustu. Gdy Krzyżacy zniszczyli w 1308 roku stare miasto, kościół padł razem z nim i odbudowali go własnym kosztem; obecna budowla wraz z dolną częścią wieży powstała w latach 1326–1330, a chór z trzema szczytami około 1420 roku. Parafia była bogata: jej okręg sięgał od Oliwy po Chełm, a utrzymywała czternastu kanoników i osiemdziesięciu księży, obsługujących ołtarz główny i siedemnaście innych ołtarzy. Górną część wieży, wysokiej na 76 metrów, zbudowano w latach 1484–1486, hełm barokowy dopiero w 1634. Sławę dały jej jednak kuranty. Rajca staromiejski Andreas Stendel zapisał na nie 18 000 guldenów, dwie loteri…