Gdańsk-Nowe Szkoty — dzielnica bez odrębnego kościoła ewangelickiego
Danzig-Neuschottland
- Czy aktywny dziś
- Nie / zniszczony / nieużywany
- Powiat
- Gdańsk M.
- Typ
- Kościół / zbór
- Denominacja
- mennonicka
Z Wikipedii (PL)
Nowe Szkoty, po niemiecku Neuschottland, to dawna osada podgdańska, dziś część miasta. Nazwa pamięta szkockich osadników, którzy w czasach nowożytnych zakładali pod Gdańskiem własne przedmieścia. Ewangelicy stanowili tu z czasem większość mieszkańców, ale własnej świątyni dzielnica nigdy nie otrzymała; opieką duszpasterską obejmowały ją kościoły sąsiednich parafii, wśród nich wymieniany bywa kościół Chrystusa przy dzisiejszej ulicy Mickiewicza we Wrzeszczu, poświęcony w 1916 roku. ⚠ Nowych Szkotów nie należy mylić ze Starymi — po niemiecku Altschottland, Schottland — leżącymi przy dzisiejszej Siedlcach osadą starszą i osobną, o dziejach nieporównanie lepiej udokumentowanych. To do Starych Szkotów odnoszą się wszystkie znane nam przekazy o gdańskich dysydentach, i tylko tam wolno je odnosić. 📌 Dzieje tamtej osady warto tu przywołać, bo tłumaczą samą nazwę obu. Po spaleniu przedmieść w 1520 roku Stare Szkoty, należące do biskupa włocławskiego, odbudowano, a biskupi szukali dla nich osadników. Znaleźli ich wśród wychodźców z Niderlandów, którzy opuścili ojczyznę z powodu prześladowań religijnych; Gdańsk odmówił im wstępu, podejrzewając o anabaptyzm, biskupi natomiast tolerowali ich jako pracowitych rzemieślników i kramarzy — ku niezadowoleniu gdańskich cechów. Od 1539 roku miasto zabiegało o ich usunięcie. Za biskupa Hieronima Rozrażewskiego Gdańsk skarżył się, że w Szkotach cierpi się anabaptystów, którzy posunęli się do sprowadzenia sobie duchownego z Niderlandów i zwożenia …
Źródła zewnętrzne
- GAMEO — Global Anabaptist Mennonite Encyclopedia [kopia archiwalna 2005-11-26] — encyklopedia
- Nowe Szkoty — Wikipedia (EN) — kwerenda workflow
- Encyklopedia Gdańska (Gedanopedia) — hasło „Nowe Szkoty” — kwerenda internetowa
- S. Kościelak, prace o kalwinizmie i koegzystencji wyznaniowej w Gdańsku (GRE t. XI 2017, SHG t. V 2014) — artykuł naukowy
- Encyklopedia Gdańska (Gedanopedia), hasło „Stare Szkoty” — źródło drukowane
- Kwerenda sieciowa atlasu z 7 września 2026 roku — zapis ustaleń potwierdzonych i obalonych — źródło drukowane
Połączone źródła: koscioly_json
Zauważyłeś błąd, znasz historię obiektu, masz zdjęcia z archiwum rodzinnego? Napisz — każda informacja idzie do bazy z atrybucją źródła. Baza w budowie.