Prabuty — kościół (ewangelickie)

Z Wikipedii (PL)

Prabuty, po niemiecku Riesenburg, w powiecie kwidzyńskim. Obiektem jest tutejszy kościół ewangelicko-augsburski, zwany polskim. ⚠ W wykazie gmin ze spisu z 1 grudnia 1885 roku wiersz noszący nazwę Riesenburg nie opisuje miasta: stoi w powiecie suskim (strona 82, pozycja 4), liczy 215 mieszkańców — 189 katolików i 26 ewangelików — a parafię ewangelicką ma w Nowym Mieście, poza własnym powiatem. Miasto Prabuty, siedziba dawnych biskupów pomezańskich i ośrodek luterański od XVI wieku, liczyło wówczas kilka tysięcy mieszkańców z przewagą ewangelików. Odniesienie tych liczb do całego miasta wymagałoby sprawdzenia — spis prowadzono według jednostek administracyjnych, których granice nie pokrywały się z miejscowością w dzisiejszym rozumieniu, a przewaga katolicka w mieście o tak długiej tradycji luterańskiej byłaby zaskakująca. 📌 Prabuty zapisały się w gdańskich rejestrach duchownych jako przystanek w niezwykłym życiorysie. Autor rękopiśmiennych dopisków w gdańskim spisie duchownych zanotował o pewnym pastorze: „Był słuchaczem Lutra”. Zanim przybył do Gdańska, był proboszczem właśnie w Prabutach; ustąpił stamtąd w 1554 roku, ponieważ sprzeciwił się sakramentarzom, a w 1572 roku w Toruniu usunięto go z urzędu całkowicie. W Gdańsku, dzięki wstawiennictwu duchowieństwa miejskiego, otrzymał parafię w Cedrach Wielkich i Małych. Był nim Wawrzyniec Morgenstern, którego około 1524 roku ordynował na predykanta w Prabutach biskup pomezański Erhard von Queiss. 🟡 Zapis dotyczy prabuckiej para…