Szpon — cmentarz ewangelicki
Spohn
- Czy aktywny dziś
- Nie / zniszczony / nieużywany
- Powiat
- kościerski
- Typ
- Cmentarz
- Denominacja
- ewangelicka
Z Wikipedii (PL)
Szpon, po niemiecku Spohn, to wieś powiatu kościerskiego (do 1920 roku Kreis Berent). Cmentarz leży w północno-zachodniej części wsi, poza zabudowaniami, przy drodze gruntowej do Połęczyna. W wojewódzkiej ewidencji zabytków dla gminy Nowa Karczma figuruje pod pozycją 45 jako cmentarz poewangelicki. W ramach gminnego programu renowacji zabytkowych cmentarzy odbudowano kamienne ogrodzenie i ustawiono tablicę informacyjną. W tym samym programie ujęto także cmentarze w Starym Barkoczynie, Grabówku i Szumlesiu Królewskim. *Słownik geograficzny* zapisał, że wieś należała dawniej do kartuzów, „którzy ją założyli w XVII w. i osadzili Niemcami”. W 1670 roku gospodarowało tu pięciu gburów płacących po dziewięć florenów i karczmarz płacący dziesięć. Wizytacja Szaniawskiego z 1710 roku odnotowała, że wieś miała dawać sześć korcy żyta i sześć owsa, a płaciła cztery. Dżuma z 1710 roku zostawiła w Szponie z sześciu gospodarzy czterech. Wieś miała takie same powinności wobec dworu w Grabowie jak okoliczne wsie hutnicze. Wizytacja Rybińskiego z 1780 roku odnotowała tu piętnastu katolików i siedemnastu ewangelików. Po konfiskacie dóbr duchownych wieś przejął rząd pruski, a uwłaszczenie nastąpiło w 1820 roku. Urzędowy spis miejscowości rejencji gdańskiej z tegoż roku notuje w Szponie 36 mieszkańców: 29 luteranów i siedmiu katolików, a jako parafię luterańską podaje Szymbark (Schönberg). Według urzędowego podręcznika rejencji gdańskiej z 1869 roku wieś chłopska *Spohn* z dziesięcioma gospodars…
Źródła zewnętrzne
- Ewidencja cmentarzy Pomorza (Białe Karty konserwatorskie) — ewidencja konserwatorska
- Renowacja zabytkowych cmentarzy w gminie Nowa Karczma — koscierski.info [kopia archiwalna 2009-06-06] — audyt workflow
- Gemeindelexikon für die Provinz Westpreussen, spis powszechny z 1 XII 1885, Kreis Berent — źródło drukowane
- Gemeindelexikon für die Regierungsbezirke Allenstein, Danzig, Marienwerder, Posen, Bromberg und Oppeln, Heft II: Regierungsbezirk Danzig, Berlin 1912 (spis powszechny z 1 XII 1910) — źródło drukowane
- „Uebersicht der Bestandtheile und Verzeichniss aller Ortschaften des Danziger Regierungs-Bezirkes”, Danzig 1820 — spis urzędowy
- Topographisch-statistisches Handbuch des Regierungs-Bezirks Danzig, Danzig 1869, s. 29, pozycja 261 — źródło drukowane
- H. Schuch, „Historische Nachrichten über die Landschaft um Berent und die Anfänge ihrer Germanisirung vornehmlich im 13. Jahrhundert”, „Zeitschrift des Westpreußischen Geschichtsvereins”, z. 10 (1883), s. 109 — źródło drukowane
- H. Schuch, „Die Zustände der Landbevölkerung im Kreise Berent am Schlusse der polnischen Herrschaft 1772”, „Zeitschrift des Westpreußischen Geschichtsvereins”, z. 15 (1886), s. 77 — źródło drukowane
- „Die evangelischen Kirchengemeinden in Ostpreußen und Westpreußen in den Pfarr-Almanachen von 1912 und 1913”, wyd. 2, Hamburg 2000 (Sonderschrift 59), almanach Prus Zachodnich 1913, s. 33 — źródło drukowane
Połączone źródła: koscioly_json
Zauważyłeś błąd, znasz historię obiektu, masz zdjęcia z archiwum rodzinnego? Napisz — każda informacja idzie do bazy z atrybucją źródła. Baza w budowie.