Huta Dolna — cmentarz (ewangelickie)

Z Wikipedii (PL)

Huta Dolna leży dziś w gminie Przywidz, w powiecie gdańskim, na Wyżynie Gdańskiej — na kaszubskim pograniczu katolicko-ewangelickim. 📌 Po niemiecku nazywała się Niederhütte: pod tą nazwą prowadzi ją pruski spis powszechny z 1 grudnia 1885 roku, gdzie na stronie pięćdziesiątej wykazu powiatu kartuskiego, pod pozycją sześćdziesiątą ósmą, zapisano 108 mieszkańców — 91 ewangelików i 17 katolików — z parafią ewangelicką w Przywidzu i katolicką w Prągowie Dolnym; pod tą samą nazwą wymienia ją Agathon Harnoch wśród miejscowości szkolnych parafii przywidzkiej. 🟡 Osada należy najpewniej do dziewięciu wsi, które jezuici ze Starych Szkotów założyli na rozległym, lesistym obszarze dóbr czapielskich, kupionych w 1617 roku od Krzysztofa Borzewicza za 91 500 złotych; Jakub Fankidejski wymienia wśród nich Górną i Dolną Huttę, Marszewy, Majdany, Krymki, Zalesie, Czapielską Wolę, Stary Styngwałd i Babi Dół. Wszystkie leżą w tej samej okolicy, a dwie z nich — Marszewo i Majdany — mają w atlasie własne cmentarze ewangelickie. Własnego kościoła nigdy tu nie było; był sam cmentarz, a świątynia stała w Przywidzu, po niemiecku Mariensee. Parafia ewangelicka powstała tam wraz z kościołem, wzniesionym w latach 1830–1832 kosztem gdańskiego kupca Steffensa, właściciela dóbr, i poświęconym w 1832 roku. 🔴 Rok 1835, który krąży po opisach tej okolicy, odnosi się u Harnocha nie do erygowania parafii, lecz do ustanowienia jej pierwszego własnego duchownego; wcześniej posługę sprawowali duchowni ze Skarszew…