Huta Dolna — cmentarz ewangelicki

Z Wikipedii (PL)

Cmentarz poewangelicki w Hucie Dolnej, po niemiecku Niederhütte, figuruje w gminnej ewidencji zabytków gminy Przywidz (zarządzenie numer 92/2022). Po 1945 roku jest nieczynny. Huta Dolna leży dziś w gminie Przywidz, w powiecie gdańskim, na Wyżynie Gdańskiej. John Muhl zalicza Hutę Dolną do wsi hutniczych Wyżyny Gdańskiej — osad, które wyrosły z leśnych hut smolnych i potażowych, założonych na dobrach szlacheckich Mariensee, Schaplitz i Paglau. Parafia ewangelicka w Przywidzu powstała wraz z kościołem, wznoszonym od 1830 roku kosztem gdańskiego kupca Steffensa, właściciela dóbr, i poświęconym w 1832 roku. Własnego kościoła Huta Dolna nie miała. Według Harnocha kościół w Przywidzu (Mariensee) wzniesiono na ówczesnym cmentarzu katolickim, a katolicy, którzy mieli tam wtedy kościół filialny, chowali odtąd zmarłych obok niego. Pierwszego własnego duchownego parafia otrzymała w 1835 roku; wcześniej posługę sprawowali duchowni ze Skarszew, Przyjaźni i Lublewa. W 1838 roku zbudowano nową plebanię. Według Heidna przed 1878 rokiem w Hucie Dolnej działała szkoła ewangelicka, do której chodziły także dzieci z Michalina i sąsiednich osad; w 1879 roku jeden nauczyciel miał w niej 120 uczniów. Pod nazwą Niederhütte wieś figuruje w pruskim spisie powszechnym z 1 grudnia 1885 roku. Spis zapisał tu 108 mieszkańców: 91 ewangelików i 17 katolików. Wieś przypisano do parafii ewangelickiej w Przywidzu i katolickiej w Pręgowie Dolnym, urząd stanu cywilnego i okręg urzędowy miała zaś w Stęgwałdzie…